Вконтакте facebook facebook Вконтакте Вконтакте
Гәзитте ойоштороусылар:
Башҡортостан Республикаһы
Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай,
Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте
» » Заһир моңо — Урал моңо
Заһир моңо — Урал моңоУңыш та, дан да күктән төшмәй. Бының өсөн башҡарған эшеңде йәнең-тәнең менән яратыу, көсөңдө йәлләмәй бирелеп хеҙмәт итеү мөһим. Барыһынан да бигерәк ижад кешеһенә кәрәк ошо сифаттар. СССР-ҙың халыҡ артисы композитор Заһир Исмәғилев фиҙаҡәр хеҙмәте һәм үлемһеҙ әҫәрҙәре менән тарихҡа исемен алтын хәрефтәрҙән яҙып ҡалдырҙы. Ошо көндәрҙә республикабыҙҙың Әхмәтзәки Вәлиди исемендәге Милли китапханаһының башҡорт әҙәбиәте һәм тыуған яҡты өйрәнеү бүлегендә ойошторолған күркәм сара бөйөк башҡорт композиторының яҡты иҫтәлегенә арналды.
Кисәгә килгәндәрҙе Заһир Исмәғилевтең тормошо һәм ижады менән тулыраҡ таныштырыуға китапхана хеҙмәткәрҙәре ҙур тырышлыҡ һалған. “Заһир моңо — Урал моңо” исемле күргәҙмә ойошторолған, телевидение фондынан кәрәкле видеояҙмаларҙы ла тапҡандар. Бүлек мөдире Айгөл Буранғолова белдереүенсә, уҡыусыны китап менән таныштырыу ғына түгел, ижадсы менән йәнле аралашыу күпере булдырыу ҙа фарыз. Шуғалыр ҙа бында арҙаҡлы замандаштарыбыҙ менән осрашыуҙар, тарих биттәрендә үҙ урынын алған шәхестәрҙең яҡты иҫтәлегенә кисәләр даими үткәрелә.
“Легендар батыр Салауат тураһында һин яҡшы әҫәр яҙмаһаң, мин яҙмаһам, халыҡ беҙҙе бер ҡасан да кисермәҫ”, — тип әйткән Заһир Ғарип улы Баязит Бикбайға. Ысынлап та, “Салауат Юлаев” операһы — композиторҙың иң мәшһүр әҫәрҙәренең береһе. Бының менән ул милли батырыбыҙҙың исемен тотош Советтар Союзында танытыуға ҙур аҙым яһай. Кисәгә килгәндәргә Рәсәйҙең атҡаҙанған, Башҡортостандың халыҡ артисы Фәнәүи Сәлиховтың башҡарыуында ошо операның арияһын ишетеү бәхете тейҙе.
Заһир Исмәғилевтең тормош юлын һәм ижадын өйрәнеүсе ғалимә, филология фәндәре кандидаты Гөлназ Ғәлинаның сығышы ла ҡыҙыҡлы мәғлүмәттәргә бай булды.
Уҡытыусының күркәм башланғыстары уның уҡыусыларында дауам итә, тиҙәр. Билдәле булыуынса, Заһир Исмәғилев Өфө дәүләт сәнғәт институтын асып (хәҙер уның исемен йөрөтә), унда уҡытыу эше менән генә сикләнмәй, шул уҡ ваҡытта республикабыҙҙың Композиторҙар союзына ла етәкселек итте. Башҡортостандың Композиторҙар союзы рәйесе Айрат Ғайсин, остазын йылы һүҙҙәр менән иҫкә алып, хәтирәләрен уртаҡлашты.
— Үҙемде сикһеҙ бәхетле тип һанайым, сөнки Заһир ағайҙың уҡыусыһы булараҡ, уның атайҙарса кәңәштәрен һеңдереп йөрөнөм. Уның бөйөклөгөн йылдар үткәс кенә аңлайһың, — ти Айрат Рәшит улы. — Талапсан һәм ғәҙел уҡытыусыбыҙҙың дәрестәренә әҙерләнмәйенсә инергә баҙнат итмәнек. Әҙерлекһеҙ килгән студент утҡа осҡан күбәләккә тиң ине. Заһир Исмәғилевтең уҡыусыһы булыу ҙа беҙҙән һәр саҡ яуаплылыҡ талап итә. Ул күтәргән бейеклекте бөгөн дә төшөрөргә хаҡыбыҙ юҡ.
Был кисәлә тамашасылар Заһир моңо сорналышында кинәнде. Башҡортостандың халыҡ артисы Вахит Хызыров, “Ашҡаҙар” радиоһы хеҙмәткәре Урал Ниғмәтуллин, шулай уҡ Өфөнөң махсус музыка колледжы уҡыусыларының сығыштары композиторҙың бай ижади мираҫына “ҡағылырға” мөмкинлек бирҙе.
Заһир Исмәғилев үҙ милләтенең сәсән теленә, бай рухи ҡомартҡыларына, шанлы-данлы тарихына, сәнғәтенә ихтирамлы ҡарашта булған. Ул ижад иткән йөҙәрләгән йырҙар, романстар, “Салауат Юлаев”, “Шәүрә”, “Ағиҙел тулҡындары”, “Урал илселәре”, “Аҡмулла”, “Ҡаһым түрә” кеүек мәшһүр опералар башҡорт сәнғәтен юғары кимәлгә күтәрҙе. Бының менән ул үҙе лә халыҡ күңелендә түрҙән урын алды.
Айгиз БАЙМӨХӘМӘТОВ




Беҙҙе Яндекс Дзен лентаһында уҡығыҙ

В ОдноклассникахВконтакте

Комментарий өҫтәргә






"Иҙел башы" менән "Арғымаҡ" осрашһа...

"Иҙел башы" менән "Арғымаҡ" осрашһа... 30.03.2019 // Әҙәбиәт

Белорет районының Абҙаҡ мәктәбендә әҙиптәр менән осрашыуҙар даими үтеп тора....

Тотош уҡырға 346

Шәйехзада БАБИЧ Өмөт ҡайнап, ташып күкрәгемдән, Көтәм тиҙҙән аҡ көн тыуғанын...

Шәйехзада БАБИЧ Өмөт ҡайнап, ташып күкрәгемдән, Көтәм тиҙҙән аҡ көн тыуғанын... 29.03.2019 // Әҙәбиәт

28 мартта Башҡортостан Автономияһы көрәшсеһе, азатлыҡ йырсыһы, башҡорт халҡының арҙаҡлы улы, шағир...

Тотош уҡырға 794

Беҙ “Пионер”ҙа тәрбиәләндек!

Беҙ “Пионер”ҙа тәрбиәләндек! 29.03.2019 // Әҙәбиәт

Мин бәләкәй саҡта ул журнал “Пионер” тип атала ине. Беҙ уны шул тиклем яратып, көтөп алып уҡыныҡ....

Тотош уҡырға 405

Бала саҡ иле баҫмаһы

Бала саҡ иле баҫмаһы 29.03.2019 // Әҙәбиәт

Алыҫ 1929 йылдың мартында Башҡортостан балалары “Керпе” тип аталған йөкмәткеле һәм ҡыҙыҡлы...

Тотош уҡырға 545

Тоғролоҡта ғына ул дуҫлыҡ бар, Тик дуҫлыҡта ғына хаҡлыҡ бар

Тоғролоҡта ғына ул дуҫлыҡ бар, Тик дуҫлыҡта ғына хаҡлыҡ бар 27.03.2019 // Әҙәбиәт

Башҡортостан – тиңдәргә-тиң илем, Һиндә һалдыҡ дуҫлыҡ һарайын. Таңдай балҡып һинең килер көнөң,...

Тотош уҡырға 360

“Китапты йөкмәткеһе өсөн уҡымайым”
Каникул тылсымға бай булмаҡсы

Каникул тылсымға бай булмаҡсы 23.03.2019 // Әҙәбиәт

Учалыла “Бөйөк тылсымсы – театр” тип исемләнгән балалар китабы аҙналығы башланды....

Тотош уҡырға 363

“Башҡортостан – баш йортобоҙ”

“Башҡортостан – баш йортобоҙ” 22.03.2019 // Әҙәбиәт

Зәйнәб Биишева исемендәге Башҡортостан “Китап” нәшриәтендә уҙған түңәрәк өҫтәл ошолай атала....

Тотош уҡырға 343

Һин дә флешмобҡа ҡушыл!

Һин дә флешмобҡа ҡушыл! 21.03.2019 // Әҙәбиәт

Бөгөн – Бөтә донъя шиғриәт көнө. Уның тарихы тамырҙары менән 1999 йылға барып тоташа: Францияның...

Тотош уҡырға 358

Яҡтыкүлгә яҡтылыҡ өҫтәп

Яҡтыкүлгә яҡтылыҡ өҫтәп 20.03.2019 // Әҙәбиәт

Әле Әбйәлил районының Яҡтыкүл шифаханаһында бер төркөм яҙыусылар һаулығын нығыта, ял итә. Ошо...

Тотош уҡырға 529

Әҙәбиәт һөйөүселәрҙе "Бабич" бергә тупланы

Әҙәбиәт һөйөүселәрҙе "Бабич" бергә тупланы 20.03.2019 // Әҙәбиәт

Баймаҡ биләмә-ара үҙәк китапханаһында әҙәбиәт һөйөүселәр һәм яҙыусылар араһында йылы күпер һалыуға...

Тотош уҡырға 369

Фәнзил САНЪЯРОВ:  "Меңйыллыҡтар ҡайҙа барғанда ла, Уралымда йәшәр шиғриәт!"

Фәнзил САНЪЯРОВ: "Меңйыллыҡтар ҡайҙа барғанда ла, Уралымда йәшәр шиғриәт!" 20.03.2019 // Әҙәбиәт

Ҡоролтайға әҙерләнәм Башҡорттарым Йәнә ҡор йыясаҡ, Бишенсегә үтер Ҡоролтай. Кәңәш-төңәш итер мәл...

Тотош уҡырға 521