Вконтакте Вконтакте Вконтакте
Гәзитте ойоштороусылар:
Башҡортостан Республикаһы
Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай,
Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте
Башҡортостан гәзите » Баҡса » Ҡалаҡ яһау серҙәре
Ағастан юнып, семәрләп ниндәйҙер әйбер яһауҙың да үҙ алымы, сере бар. Шуға ла уйығыҙҙы тормошҡа ашырыр өсөн ябай ғына, шул уҡ ваҡытта көнкүрештә кәрәкле нәмәләрҙән башларға кәңәш итәбеҙ. Мәҫәлән, ҡалаҡ, сүмес һәм башҡа шундай кәрәк-яраҡтан.

Ағас ҡашыҡтар хәҙер һирәк осрай, ул да булһа станоктарҙа эшләнә. Ҡулдан яһалғанына иһә һәр саҡ өҫтөнлөк бирелә, хатта оҫтаның "маркаһы"на тиклем иҫәпкә алына. Бындай йыһаздар беҙгә боронғолоҡто килтереп еткерә, хәҙерге заман һулышын өрә. Цивилизацияның түренә үткән һайын кеше тәбиғилеккә тартыла бит.
Бөгөнгө оҫталар һауыт-һаба яһағанда йүкә, уҫаҡ, ҡайынды һайлай. Элек саған да ҡулланылған. Нисек кенә булмаһын, киптерелгән ағасты эшкәртер алдынан 2-3 сәғәт парҙа тотоп, дымлылығын 15-20 процентҡа еткерәләр.
Ҡалаҡ яһау ысулы һүрәттә эҙмә-эҙлекле күрһәтелгән. Эшләнмәнән саҡ ҡына оҙонораҡ итеп түмәр киҫелә, һуңынан ул ярҡаларға бүленә. Мәҫәлән, балаларҙың нәҙек ҡалағына — 170 х 55 х 25 мм, аштыҡына — 195 х 80 х 45 мм.
Ярҡанан тәүҙә ҡалаҡ формаһын яһайҙар (2-се һүрәт), һуңынан инде ҡасау менән эсен алалар. Был эште башҡарғанда ҡасау ҡара-ҡаршы тотола, бер яҡҡа нығыраҡ батырһаң, ул ярылып китәсәк. Уйылған урын ҡалаҡтың ян-яғынан 4-5 мм булырға тейеш. Һабын бик һаҡ эшләргә кәрәк. Уның уртаһынан алып бысаҡты ике яҡҡа — башына һәм һабының өҫ яғына табан — йөрөтөргә кәрәк. Бер яҡҡа ғына эшләгәндә, ярылыуы ихтимал. Шулай итеп, тәүге "операция" тамамлана. Әҙер ҡалаҡтар тышҡа, күләгәгә киптерергә ҡуйыла. Кипкән саҡта аҙ ғына сәрпәкләнгән урындары була. Өс көндән һуң материалды алып, тағы бысаҡ, ҡасау менән бер аҙ йоҡартып шымартаһың.
Һуңғы эш — ҡалаҡты биҙәү. Әйтәйек, бәғзе бер оҫталар һабына һырлап геометрик фигуралар яһай. Был алым рәсми телдә "хотьковский" ысулы тип атала. Ә бына Себер, Архангель, Владимир ҡалаҡтарына төҫлө һүрәттәр төшөрөлә. Вятканыҡыларға биҙәктәр яндырып эшләнә. Беҙҙең халыҡ иһә сүмес, ҡалаҡтарҙы, башҡа һауыт-һабаны биҙәмәгән — тәбиғи килеш ҡулланыуға сығарған. Тик оҫтаның тамғаһына йәки ырыу орнаментына өлөшләтә генә өҫтөнлөк бирелгән.




Беҙҙе Яндекс Дзен лентаһында уҡығыҙ

В ОдноклассникахВконтакте





Бер төптән 150 ҡыяр алырһығыҙ!

Бер төптән 150 ҡыяр алырһығыҙ! 28.03.2026 // Баҡса

Бындай ҡыярҙы йыш ултыртмағыҙ. Асыҡ тупраҡта бер квадрат метрға дүрт төп етә....

Тотош уҡырға 1

Баҡсала әле ниндәй эштәр үтәргә кәрәк?

Баҡсала әле ниндәй эштәр үтәргә кәрәк? 26.03.2026 // Баҡса

Бында ниндәй ҡағиҙәләр бар? Март аҙағы-апрель башында беҙҙең төбәктә әле ҡар ята. Әммә йәй яҡшы ......

Тотош уҡырға 1

Гәзиттән ... ашлама

Гәзиттән ... ашлама 24.03.2026 // Баҡса

Тик бының өсөн ҡаралы-аҡлы макулатура ғына бара, төҫлө гәзиттәрҙе ҡулланмағыҙ!...

Тотош уҡырға 0

Ялған орлоҡтар алып ҡуймағыҙ!

Ялған орлоҡтар алып ҡуймағыҙ! 23.03.2026 // Баҡса

Рәхәткә сыҡтыҡ: бөтә нәмәне яҙҙыртып алабыҙ. Орлоҡтарҙы ла. Әммә улар йыш ҡына сифатһыҙ була. Ә ......

Тотош уҡырға 2

Яҙғы эштәр: ниндәй помидор сәсергә?

Яҙғы эштәр: ниндәй помидор сәсергә? 14.03.2026 // Баҡса

Уңған баҡсасылар түбәндәге сорттарға өҫтөнлөк бирә. Ә һеҙ?...

Тотош уҡырға 4

Баҡсасы апайым бәләкәй генә серен уртаҡлашты

Баҡсасы апайым бәләкәй генә серен уртаҡлашты 13.03.2026 // Баҡса

Уның үҫентеләренең һәр ваҡыт һабағы ныҡ, уңышы мул була. Ә сере ябай ҡоро сүпрәлә икән......

Тотош уҡырға 4

Ҡыярҙың ниндәй сорттары иң һәйбәте һанала?

Ҡыярҙың ниндәй сорттары иң һәйбәте һанала? 10.03.2026 // Баҡса

Һәүәҫкәр баҡсасы Рәмзиә Әхмәҙуллина үҙе һынап ҡараған ҡыяр сорттары менән уртаҡлашты. Исемлеккә күҙ ......

Тотош уҡырға 4

Бүләк сәскәләрҙе ташламағыҙ: розаны картуфта тамырландырабыҙ

Бүләк сәскәләрҙе ташламағыҙ: розаны картуфта тамырландырабыҙ 09.03.2026 // Баҡса

Сәскәләр батшабикәһе розаларҙың матурлығына һоҡланмаған кеше юҡтыр, әммә уларҙың ғүмере ҡыҫҡараҡ ......

Тотош уҡырға 3

Фольга үҫентеләрҙе ҡотҡара

Фольга үҫентеләрҙе ҡотҡара 06.03.2026 // Баҡса

Уны ни өсөн һәм нисек ҡулланырға?...

Тотош уҡырға 4

Февраль аҙағында һәм март дауамында нимәләр сәсергә?

Февраль аҙағында һәм март дауамында нимәләр сәсергә? 24.02.2026 // Баҡса

Уңған баҡсасыларҙың тәҙрә төптәрендә тәүге үҫентеләр баш ҡалҡыта башланы. Февраль аҙағында һәм март ......

Тотош уҡырға 5

Гөлдәрең үлеп барһа...

Гөлдәрең үлеп барһа... 18.02.2026 // Баҡса

Ябай ғына ҡатнашмалар үлеп барған гөлдө лә терелтеп ебәрер. Мәҫәлән, бер йомортҡаның ағы......

Тотош уҡырға 2

Петуния йомортҡа ҡабығы ярата

Петуния йомортҡа ҡабығы ярата 18.02.2026 // Баҡса

“Минең петуниялар яҙ аҙағынан беренсе ҡырауҙар төшкәнсә шау сәскәлә ултыра. Бының бер сере бар”, - ......

Тотош уҡырға 4


Комментарий өҫтәргә