Вконтакте Вконтакте Вконтакте
Гәзитте ойоштороусылар:
Башҡортостан Республикаһы
Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай,
Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте
Башҡортостан гәзите » Йәмғиәт » Ҡөрьәндәге “950 йыл”
Әҙәм балаларының Аллаһтың барлығын һәм берлеген танымауы сәбәпле Ер йөҙөнә төрлө һәләкәт, ғәрәсәт элек-электән килеп торған. Ошо йәһәттән Нух пәйғәмбәр заманын иҫкә төшөрәйек.

Халыҡ өмөт­һөҙлөккә бирелә, бот­тарға табынып аҙаша баш­лағас, Аллаһ Тәғәлә әҙәм балаларына тәүге илсеһе Нухты ебәрә. “Ҡәрҙәштәрем, бөйөк Аллаһ Тәғә­ләгә генә баш эйегеҙ. Унан башҡа Раб­бығыҙ юҡ. Ҡиәмәт көнөндә барығыҙ ҙа терелеп, Аллаһ алдына хөкөмгә баҫыр­һы­ғыҙ... Раббы­быҙға буйһоно­ғоҙ, Уның бойороҡ­тарын үтәгеҙ...” – тип өндәй пәйғәмбәр. Ләкин күп­селек был һүҙҙәрҙе кире ҡаға, Нухтың үҙенә һәм Аллаһҡа ышанғандарға ҡаршы сыға, уларҙы таш бәреп туҡмау, йәшәгән еренән ҡыуып ебәреү менән янай.

“Беҙҙең кеүек үк кеше икән­легеңде күрәбеҙ, Аллаһтың ысын илсеһе булыуыңа ышандырырлыҡ үҙен­сәлегең юҡ, – тиҙәр пәйғәмбәргә. – Артыңдан иң ярлы кешеләр генә эйә­рә. Ошондай осраҡта һиңә нисек ышанайыҡ?” Нух уларға: “Кемдең нин­дәй икәнлеген Аллаһ Тәғәлә белә, барыһына ла хөкөмдө Ул бирәсәк”, – тип яуаплай.

Нух пәйғәмбәр халыҡты Аллаһ юлына әйҙәүен бик оҙаҡ дауам итә. Был арауыҡтың күләме “Ҡөрьән Кәрим”дә “950 йыл” тип билдәләнгән. Ваҡыттың шулай күп булыуына ҡарамаҫтан, Нух үҙ артынан аҙ ғына кешене эйәртә ала.

Ислам ғалимы, хоҡуҡ белгесе Ибн Касир (1301 – 1373) яҙыуынса, Нух Аллаһ Тәғәләгә халыҡтың үҙенә ышанмауы хаҡында белдергәс, Раббыбыҙ пәйғәмбәргә ул заманда ла, аҙаҡтан да тиңе булмаған кәмә яһарға ҡуша. “Ҡөрьән Кәрим”дә әйтелеүенсә, Нух эш башлағас, халыҡ уның эргәһенән көлөп, мыҫҡыл итеп үтә башлай. “Был әҙәм балалары аҙаҡ язаһын алыр, ыҙалар, әммә шул саҡта Минең менән бәхәсләшәһе булма”, – тип тыя Аллаһ Тәғәлә пәйғәм­бәрҙе, сөнки Нухтың йомшаҡ, нескә күңелле булыуын белә. Ә кәмә эшләтеүҙең асылы шул икән: Раббыбыҙ үҙенә ышанмаған халыҡты батырырға ҡарар итә.

Ҡоролма өс палубалы була. Улар­ҙың аҫтағыһы – йәнлектәр, уртала­ғыһы – кешеләр, ә өҫтәгеһе ҡоштар өсөн тәғәйенләнә. “Язалау мәле еткәс, мейестәрҙән ут урынына һыу атылып сыға башлар”, – ти Аллаһ Тәғәлә. Тимәк, ҡоро ер ҡалмаясаҡ. Раббыбыҙ Нухҡа үҙе яһаған кәмәгә тере йән эйә­ләренән ике енес вәкилдәрен тейәп алырға ҡуша. “Минең барлы­ғыма ышанма­ғандары өсөн язаларға ҡарар ҡылынғандарҙы ҡотҡар­майһың, – ти пәйғәмбәргә. – Миңә һәм үҙеңә ҡарата ғәҙел булмағандарҙы ярлыҡауымды һорама. Уларҙы батырырға ҡарар иткәнмен”.

Раббыбыҙ Нухҡа ғаиләһен дә (Аллаһ­тың барлығына ышанмаған улы Йамдан тыш) кәмәгә ултыртырға бо­йора. Һөҙөмтәлә, ысынлап та, донъя­ны һыу баҫа. Ғәрәсәттән Аллаһтың һайлаған кешеләре генә ҡотолоп ҡала. Уларҙың иҫәбе буйынса төрлө мәғлү­мәт йөрөй. Ислам экзеге­тикаһына нигеҙ һалған ғалим Абдуллаһ ибн Аббас (619 – 686) билдәләүенсә, 80 ҡатын һәм ир ҡотҡарыла. Икенсе берәү “72 кеше” тип дәлилләй. Нухтың ҡатынының яҙмышы тураһында ла фекер айыр­малыҡтары бар. Кемдер билдә­ләүенсә, ул ташҡындан һуң вафат була. Икенселәр иһә ҡатындың Аллаһтың барлығына ышанмаған­лығын, шунлыҡтан һыуға батыуын раҫлай. Әйткәндәй, уның менән Нух пәйғәмбәрҙең биш улы була.

Туфандан һуң әҙәм балаларында бөтөн эште Аллаһ Тәғәләгә доға ҡылыуҙан, Уның фатихаһын алыуҙан башлау йолаға инә.
Ибн Касир яҙыуынса, һыу ҡайта, ерҙә йөрөү мөмкин була башлағас, Аллаһ Тәғәлә Нухҡа кәмәһен Әл-Джуди тауы янында туҡтатырға бойора.
“Һинең менән бергә йөҙгән кешеләр төрлө халыҡ булып тараласаҡ”, – ти. Нух кәмәһенән төшкәс, Аллаһ уға башҡа бындай һыу баҫыуҙы ҡабатламаҫҡа һүҙ бирә. Әйтелгәнде дөрөҫләп, ергә йәйғор ебәрә.

Ислам тарихсыһы Мөхәммәт ибн Джарир (839 – 923) һәм башҡалар раҫлауынса, Нух пәйғәмбәрҙең ҡәбере – Изге мәсеттә.

“Пәйғәмбәрҙәр хаҡында тарихтар (Әҙәмдән Мөхәммәткә тиклем)” тигән китаптан
тәржемә ителде


Автор: Дилбәр ИШМОРАТОВА әҙерләне


Беҙҙе Яндекс Дзен лентаһында уҡығыҙ

В ОдноклассникахВконтакте





Башҡортостанға Мәскәүҙән һалҡын һауа торошо килә

Башҡортостанға Мәскәүҙән һалҡын һауа торошо килә 20.04.2026 // Йәмғиәт

Башҡортостанға Мәскәүҙән һалҡын һауа торошо килә...

Тотош уҡырға 0

Башҡортостандан йондоҙло пар йәнә атай-әсәй булырға йыйына
Республикала май байрамдарында нисек ял итәбеҙ һәм эшләйбеҙ

Республикала май байрамдарында нисек ял итәбеҙ һәм эшләйбеҙ 20.04.2026 // Йәмғиәт

Быйыл май байрамдары бер аҙ ҡыҫҡараҡ була, күптәрҙе түбәндәге һорауҙар борсой: аҙнаһына алты көн ......

Тотош уҡырға 1

Өфөнән диндарҙар Мәккәгә һәм Мәҙинәгә оса ала

Өфөнән диндарҙар Мәккәгә һәм Мәҙинәгә оса ала 20.04.2026 // Йәмғиәт

Диндарҙарҙы Сәғүд Ғәрәбстанына хажға алып барыу программаһы әҙер, тип хәбәр иттеләр Рәсәйҙең ......

Тотош уҡырға 1

Мане һәм Билал: республикала сабыйҙарҙың һирәк осраған исемдәре билдәле булды

Мане һәм Билал: республикала сабыйҙарҙың һирәк осраған исемдәре билдәле булды 20.04.2026 // Йәмғиәт

ЗАГС реестры мәғлүмәт-аналитика порталы ата-әсәләрҙең яңы тыуған балаларына ҡушҡан популяр һәм ......

Тотош уҡырға 1

Радий Хәбиров Башҡортостанда мәҙәниәттең матурлығын нисек асыуҙары хаҡында һөйләне

Радий Хәбиров Башҡортостанда мәҙәниәттең матурлығын нисек асыуҙары хаҡында һөйләне 17.04.2026 // Йәмғиәт

Бөгөн Башҡортостанда бер юлы ике әһәмиәтле ваҡиға билдәләнә, уларҙың һәр береһе республикабыҙҙың ......

Тотош уҡырға 3

Башҡорт теленән диктантты 200 меңдән ашыу кеше яҙған

Башҡорт теленән диктантты 200 меңдән ашыу кеше яҙған 17.04.2026 // Йәмғиәт

Башҡорт теленән диктантты 200 меңдән ашыу кеше яҙған...

Тотош уҡырға 1

Өфөлә «Әр-Рәхим» мәсетенең быйыл уҡ эшләй башлауы ихтимал

Өфөлә «Әр-Рәхим» мәсетенең быйыл уҡ эшләй башлауы ихтимал 17.04.2026 // Йәмғиәт

Әлеге ваҡытта объектта фасадты биҙәү һәм быяла ҡуйыу эштәре алып барыла....

Тотош уҡырға 2

Стәрлетамаҡ предприятиеһында һәләк булған Сергей Громовтың ғаиләһенә ярҙам күрһәтеләсәк

Стәрлетамаҡ предприятиеһында һәләк булған Сергей Громовтың ғаиләһенә ярҙам күрһәтеләсәк 17.04.2026 // Йәмғиәт

Стәрлетамаҡ заводында янғынды һүндергәндә һәләк булған Сергей Громовтың ғаиләһенә тейешле ярҙам ......

Тотош уҡырға 2

Өфөлә Еңеү көнөнә арналған парадтың икенсе репетицияһы үтте

Өфөлә Еңеү көнөнә арналған парадтың икенсе репетицияһы үтте 17.04.2026 // Йәмғиәт

Өфөлә Еңеү көнөнә арналған парадтың икенсе репетицияһы үтте...

Тотош уҡырға 2

Башҡорт ҡурайы асыҡ диңгеҙҙә дельфиндарҙың иғтибарын йәлеп иткән

Башҡорт ҡурайы асыҡ диңгеҙҙә дельфиндарҙың иғтибарын йәлеп иткән 17.04.2026 // Йәмғиәт

Башҡорт халыҡ милли музыка ҡоралының тауышын «ел моңо» тип атайҙар....

Тотош уҡырға 2

Башҡортса диктант: халыҡ башланғысы нисек тел һәм рух байрамына әүерелде

Башҡортса диктант: халыҡ башланғысы нисек тел һәм рух байрамына әүерелде 17.04.2026 // Йәмғиәт

Башҡортса диктант: халыҡ башланғысы нисек тел һәм рух байрамына әүерелде...

Тотош уҡырға 3


Комментарий өҫтәргә