Вконтакте facebook Вконтакте Вконтакте
Гәзитте ойоштороусылар:
Башҡортостан Республикаһы
Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай,
Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте
» » Президент һайлауға уңай мәл түгел
11 майҙа Украинаның Донбасс һәм Луганск өлкәләрендә үҙбилдәләнеш буйынса референдум булды, икеһендә лә халыҡтың 80 проценттан ашыуы ҡатнашты.


Көнсығыш үҙаллылыҡҡа ынтыла

Украинаның көнсығышында урынлашҡан был өлкәләр, федерализм идеяһын яҡлап, республика булдырыу кәрәклеген белдергәйне. Ошо үҙаллылыҡты референдум менән нығытып ҡуймаҡсы булдылар. Киев етәкселеге илдәге хәлдәрҙе контролдә тота алмай, быны үҙҙәре лә инҡар итмәй, шул уҡ ваҡытта власҡа йәбешеп яталар. Дөрөҫөрәге, АҠШ менән Европа союзының һөсләтеүе буйынса Көнбайыш аҡсаһына кеҫә ҡалынайтып ҡалырға тырышалар. Уларҙа халыҡ ҡайғыһы юҡ. Шулай булмаһа, кешеләргә күрәләтә ҡорал тоҫҡарҙар инеме ни? Одесса ҡалаһындағы хәлдәрҙән арынып та өлгөрмәнек, бандеровсыларҙың сираттағы ҡанһыҙлығы барлыҡ халыҡты тағы шаңҡытты. 9 майҙа — Еңеүҙең 69 йыллығын билдәләгән мәлдә — Украина фашистары Мариуполь һәм башҡа ҡалаларҙа Еңеү көнөн байрам итергә сыҡҡан кешеләргә ҡарата бәғерһеҙлек күрһәтте. Ябай халыҡ араһынан байтаҡ ҡорбан бар.
11 майҙа уҙғарылған референдумға ла төрлөсә ҡамасауларға маташып ҡаранылар, әммә ниәттәре тормошҡа ашманы. Тауыш бирергә килгәндәргә ҡарата ҡораллы һөжүм ойоштороуҙарына ҡарамаҫтан, халыҡ баҙап, ҡурҡып ҡалманы, үҙ фекерен асыҡтан-асыҡ белдерҙе. Референдум һөҙөмтәләре 12 майҙағы митингта иғлан ителде. Ошондай шарттарҙа АҠШ менән ЕС илдәрен бер генә мәсьәлә борсой — Рәсәй һайлауҙың йомғаҡтарын рәсми танырмы, юҡмы? Ыңғай осраҡ өсөн яңы санкциялар ҙа билдәләп ҡуйҙылар. Үҙҙәре иһә референдум үткәрелмәҫ элек үк уны танымаясаҡтарын белдерҙе, сөнки был сара уларҙың файҙаһына түгел.
16 мартта Ҡырым Республикаһында референдум уҙғарылып, һөҙөмтәлә ул Рәсәй субъектына әйләнгәйне. Донбасс һәм Луганск өлкәләрендә иһә хәл башҡасараҡ: улар үткән быуаттың 20-се йылдарынан уҡ Украинаныҡы булып иҫәпләнә. Дөрөҫ, ҡайһы бер тарихсылар был өлкәләрҙең электән Рәсәй биләмәһенә ингәнен, коммунистар заманында административ бүленештә хата ебәрелгәнен раҫлай. Шуға күрә уларҙы яңынан илебеҙгә ҡушыу тарихи хатаны төҙәтеү генә булыр ине, тип иҫәпләгәндәр бар. Тик Рәсәй был өлкәләрҙе Ҡырым кеүек тиҙ арала үҙ ҡанаты аҫтына һыйындыра алмаҫтыр. Мәсьәлә, ысынлап та, бик сетерекле. Был АҠШ менән ЕС илдәренең янауына ғына бәйле түгел.
9 майҙа Владимир Путин Севастополь ҡалаһында Еңеү көнөнә бағышланған хәрби парадты ҡабул итте. Беҙҙең Президенттың унда барыуынан рәсми Киев ҡына түгел, Европа илдәре лә, АҠШ та бик һағайҙы һәм Рәсәйҙе тәнҡит утына тотто. Владимир Путин, Севастополь халҡы алдында сығыш яһап, Украиналағы хәлдәргә ҡарашын белдерҙе. Уның әйтеүенсә, кеше мәнфәғәтенең һәр саҡ иғтибар үҙәгендә тороуы мөһим. “Халыҡ үҙбилдәләнешкә табан йөҙ борған икән, быға ҡамасауларға ярамай. Шул уҡ ваҡытта һәр яҡтың фекере күҙ уңында тотолорға тейеш”, — тине Рәсәй Президенты.
Иң тәүҙә тәртип урынлаштырырға ине...
Үткән аҙнала Владимир Путин, ОБСЕ рәйесе, Швейцария президенты Дидье Буркхальтер менән осрашып, Украиналағы көрсөктө йырып сығыу юлдарын эҙләне. Путиндың фекеренсә, 25 майҙа үтәсәк президент һайлауы ғына ундағы мәсьәләләрҙе хәл итә алмаясаҡ. Ысынлап та, төбәктә һуғыш барған мәлдә, ундай сара уҙғарыу төптө дөрөҫ түгел. Илдең көньяҡ-көнсығыш биләмәләрендә лә был һайлауҙарҙы инҡар итәләр. Улар халыҡ тарафынан һайлап ҡуйылған Виктор Януковичты президент тип белә һәм әлеге власты һанға һуҡмай. Бөгөн юғары урындарға революция һөҙөмтәһендә килгәндәр көнсығыш төбәктәрҙә ҙур ризаһыҙлыҡ тыуҙыра. Тимәк, һайлау үтә ҡалһа, унда башлыса көнбайыш халҡы ҡатнашасаҡ. Кандидаттар араһынан президентлыҡҡа кем генә һайланмаһын, уның көнсығыш тарафынан яҡлау тапмаҫы билдәле.
Унан килеп, Донбасс, Луганск өлкәләре һайлауҙа бөтөнләй ҡатнашмаясаҡ. Ошондай шарттарҙа сараны кисектереп тороу, иң башта илдә тәртип урынлаштырыу маҡсатҡа ярашлы булыр ине. Бының өсөн тәү сиратта радикаль ҡарашлы ҡораллы төркөмдәрҙе ҡоралһыҙландырырға, “Уң сектор” төркөмө етәксеһе Дмитрий Ярошты (әйткәндәй, ул президентлыҡҡа дәғүә итә), уның ярандарын ҡулға алырға кәрәк. Шунһыҙ булмаясаҡ. Өҫтәүенә Украинала конституция реформаһы уҙғарыу, президенттың һәм премьер-министрҙың вәкәләтен аныҡ билдәләү маҡсатҡа ярашлы булыр ине. Юғиһә кемеһенең нимә өсөн яуап биргәне аңлашылмай. Ошоларҙы атҡарып сыҡҡас ҡына һайлауҙы уҙғарыу дөрөҫ булыр ине.
Әле иһә президент вазифаһына тиҫтәнән ашыу кеше дәғүә итә. Төп көрәш, әлбиттә, билдәле эшҡыуар Петр Порошенко менән Юлия Тимошенко араһында барасаҡ тип көтөлә. Тәүгеһенең еңеп сығыу мөмкинлеге байтаҡҡа юғары. Билдәле булыуынса, “УДАР” партияһы етәксеһе Виталий Кличко Порошенко файҙаһына үҙ кандидатураһын алды. Унан килеп, Тимошенко абруйын, халыҡтың ышанысын күптән юғалтҡан. Һәр хәлдә, кемеһе еңеп сыҡһа ла, Рәсәйгә файҙа булмаясаҡ.




Беҙҙе Яндекс Дзен лентаһында уҡығыҙ

В ОдноклассникахВконтакте

Комментарий өҫтәргә






Китте... Икмәк, ит етештереүҙе хәстәрләп китте

Китте... Икмәк, ит етештереүҙе хәстәрләп китте 29.03.2019 // Сәйәсәт

Бөгөн Көйөргәҙе район Советы депутаттары хакимиәт башлығы Әхәт Ҡотләхмәтовтың отставкаһын ҡабул...

Тотош уҡырға 1 349

Медведевтан ярҙам көтәбеҙ

Медведевтан ярҙам көтәбеҙ 29.03.2019 // Сәйәсәт

Башҡортостан парламенты депутаттары социаль туҡланыу, айырыуса мәктәптәрҙә, балалар баҡсаларында...

Тотош уҡырға 1 309

Дәүләт-хоҡуҡ идаралығын кем етәкләй?

Дәүләт-хоҡуҡ идаралығын кем етәкләй? 28.03.2019 // Сәйәсәт

Башҡортостан Республикаһы Башлығының Дәүләт-хоҡуҡ идаралығы начальнигы итеп Азат Ғәлин...

Тотош уҡырға 1 389

Идаралыҡта – яңы етәксе

Идаралыҡта – яңы етәксе 28.03.2019 // Сәйәсәт

Искәндәр Әхмәтвәлиев Башҡортостан Башлығының Муниципаль берәмектәр менән эш итеү идаралығы...

Тотош уҡырға 1 416

Яңы вәкил тәғәйенләнде

Яңы вәкил тәғәйенләнде 28.03.2019 // Сәйәсәт

Башҡортостан Республикаһы Башлығының Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтайҙағы тулы хоҡуҡлы вәкиле итеп...

Тотош уҡырға 1 317

Хәйҙәр Вәлиев китте

Хәйҙәр Вәлиев китте 28.03.2019 // Сәйәсәт

Бөгөн Башҡортостандың Үҙәк һайлау комиссияһы рәйесе Хәйҙәр Вәлиев ваҡытынан алда вазифаһын бушатты....

Тотош уҡырға 1 415

Килешеү төҙөлдө

Килешеү төҙөлдө 28.03.2019 // Сәйәсәт

Бешкәктә Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте менән Ҡырғыҙ Республикаһы Хөкүмәте араһында...

Тотош уҡырға 1 302

Хәбиров, Байғусҡаров, Беляев... тағы кемдәр?

Хәбиров, Байғусҡаров, Беляев... тағы кемдәр? 27.03.2019 // Сәйәсәт

Бөгөн Башҡортостанда “Берҙәм Рәсәй” партияһынан республика Башлығы вазифаһына кандидатуралар тәҡдим...

Тотош уҡырға 1 312

Йөҙ меңенсе кем?

Йөҙ меңенсе кем? 27.03.2019 // Сәйәсәт

Учалы ҡалаһы “Таусы” хоккей клубының спорт директоры Айрат Нурғәлиевкә “Берҙәм Рәсәй”ҙең...

Тотош уҡырға 1 375

Киров районы 100 йыллыҡты билдәләне

Киров районы 100 йыллыҡты билдәләне 25.03.2019 // Сәйәсәт

Республикабыҙҙың 100 йыллыҡ юбилейы айҡанлы Башҡортостанда байрам саралары дауам итә....

Тотош уҡырға 1 289

“Берҙәм Рәсәй”ҙәр кандидат тәҡдим итә

“Берҙәм Рәсәй”ҙәр кандидат тәҡдим итә 25.03.2019 // Сәйәсәт

27 мартта “Берҙәм Рәсәй” партияһы Башҡортостан Республикаһы Башлығы вазифаһына кандидатура тәҡдим...

Тотош уҡырға 1 173

Республикабыҙ 278 Советтар Союзы Геройын үҫтергән

Республикабыҙ 278 Советтар Союзы Геройын үҫтергән 23.03.2019 // Сәйәсәт

Байрам уңайынан тантаналы йыйылыштағы сығышында Башҡортостан етәксеһе Радий Хәбиров бер быуатлыҡ...

Тотош уҡырға 1 281