Вконтакте Вконтакте Вконтакте
Гәзитте ойоштороусылар:
Башҡортостан Республикаһы
Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай,
Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте
Башҡортостан гәзите » Йәмғиәт » Шайтан таяғы кемдәрҙе ҡотҡарған?
Кеше сәскәләрҙе дүрт мең йыл элек үрсетә башлаған. Берен­селәрҙән булып был эшкә Египет халҡы тотонған. Урта быуаттарҙа баҡса һәм сәскә үҫтереү абруйлы шөғөл һаналған. Был хеҙмәткә ихтирам күрһәтмәгәндәр ҡаты язаға дусар ителгән. Кеше баҡсаһын тапаған­дарҙы мәсхәрә бағана­һына бәйләгәндәр, аяҡ бармаҡтарын өткәндәр һәм хатта, бур итеп һанап, ҡулын ҡырҡҡандар. Аҙаҡ тыуған еренән мәңгегә ҡыуған­дар.

lЛәләне Голландияның символы тип беләбеҙ. Әммә был сәскә унда ни бары XVI быуатта ғына барып эләккән. Гөлдө урындағы сауҙагәрҙәр Төркиәнән алып ҡайтҡан. Тәүҙә уларҙың хаҡы аҫылташтар һәм ҡиммәтле металдарҙан да ҡыйбатыраҡ булған.
Ләлә – иң тиҙ үҫкән үҫемлек­тәрҙең береһе. Бер тәүлек эсендә ул ике сантиметрға тиклем тартыла.
lИң “ҡарт” рауза ҡыуағы Германияла, Хильдесхайм ҡорамы янында үҫә. Уның йәше мең йылдан ашҡан. Ошо ваҡыт эсендә ҡыуаҡ шул тиклем ҙурайған, хәҙер уның бейеклеге ҡорам­дыҡына тиңләшкән.
lИң күп төҫтәре булған сәскә – орхидея. Хатта ҡара һәм йәшел тажлылары ла бар, был – селек­ционерҙар тырышлығы һөҙөм­тәһе. Әммә зәңгәр төҫлөһөн һаман сығара алмай интегәләр икән.
lPuya raimondii тип аталған үҫемлек ни бары Көньяҡ Америка тауҙарында ғына осрай. 150 йәше тулғас, ул бер тапҡыр ғына сәскә ата ла шунда уҡ һулый.
lҠайһы бер сәскәләр гео­логтарға ерҙән файҙалы ҡаҙыл­малар табырға ярҙам итә. Мәҫәлән, адонис күпләп үҫкән урында эзбиз бар, ә миләүшәләр цинклы ерҙе үҙ итә.
lБал ҡорттары сәскәне еҫе генә түгел, төҫө буйынса ла айыра. Шулай ҙа бөтәһен дә түгел, ә һары, шәмәхә һәм зәңгәрҙе генә күрәләр. Ә бына ҡыҙыл сәскәгә битарафтар, сөнки был төҫтө бөтөнләй шәйләмәйҙәр.
lҮҫемлек сирләгәндә үҙен тере организм кеүек тота: тем­ператураһы күтәрелә, тын алышы йышая.
lРаузаның “яҡын туғандары” – алма, ҡурай еләге, персик, груша, миндаль, слива һәм нек­тарин.
lБоронғолар, астра япраҡта­рын яндырып, “уҫал рухтар”ҙан һаҡланған.
lЕр шарындағы иң ҙур сәскә – титан арум, йәки аморфофаллус. Бейеклеге өс һәм диаметры бер метрғаса етә. Унан бик алама үләкһә еҫе сыға, донъяла ул үләкһә-сәскә булараҡ билдәле.
lЙөҙҙәрсә йыл элек Шотландияны баҫып алырға йыйынған саҡта, викингтарға унда барып етер өсөн шайтан таяғы үләне баҫыуы аша үтергә кәрәк була. Был дошмандарҙың бик күп ваҡытын ала һәм ауырлыҡтар тыуҙыра, ошо сәбәпле шотландтар еңә. Хәҙер был үлән – Шотландияның милли символы.
lЛотос Боронғо Мысырҙың изге сәскәһе булған һәм ерләү йолаһында ҡулланылған. Үҫем­лек йылға ярында, һаҙлыҡта үҫә, әммә ҡоролоҡ осоронда йылдар буйы “йоҡлай” һәм һыу ҡайтыу менән йәнә “уяна”. Мысырҙар өсөн лотос – мәңгелек тормош һәм яңынан терелеү символы.
lПринц Чарльзға уның Сицилия ярындағы утрауын ҡуртымға алыусылар хаҡ итеп йылына бер нәркәс сәскәһе түләй.
lБиш мең самаһы шафран сәскәһенән ни бары бер унция (28,34 грамм) шафран тәмләткесе алып була.
lАвстралияның тропик урмандарында үҫкән сәскәләрҙең 80 проценты Ерҙең башҡа бер төбәгендә лә осрамай.

Л. ҒАФАРОВА әҙерләне.




Беҙҙе Яндекс Дзен лентаһында уҡығыҙ

В ОдноклассникахВконтакте





Башҡортостанда һунарсыларға тәүлегенә бер ҡуян ауларға рөхсәт ителде

Башҡортостанда һунарсыларға тәүлегенә бер ҡуян ауларға рөхсәт ителде 15.09.2026 // Йәмғиәт

Экология министрлығы көҙгө миҙгел асылыуы тураһында иғлан итте....

Тотош уҡырға 0

Республикала балаларҙы уллыҡҡа алырға теләүселәрҙе иҫәпкә ҡуйыу тәртибе раҫланды
Өфөнөң Үҙәк баҙарҙағы ҡулсала хәрәкәт сикләнә

Өфөнөң Үҙәк баҙарҙағы ҡулсала хәрәкәт сикләнә 15.09.2026 // Йәмғиәт

Баш ҡала үҙәгендәге иң тығыҙ участкаларҙың береһендә сикләү өс көн ғәмәлдә була. Водителдәргә урау ......

Тотош уҡырға 0

Башҡортостандың балалар баҡсаһы тәрбиәсеһе атҡаҙанған мәғариф хеҙмәткәре исеменә лайыҡ булды

Башҡортостандың балалар баҡсаһы тәрбиәсеһе атҡаҙанған мәғариф хеҙмәткәре исеменә лайыҡ булды 14.09.2026 // Йәмғиәт

Хөкүмәттең оператив кәңәшмәһендә Башҡортостан Башлығы Хәйбулла районы Аҡъяр ауылының 3-сө «Шатлыҡ» ......

Тотош уҡырға 0

Башҡортостандың балалар баҡсаларында туған телде өйрәнәсәктәр

Башҡортостандың балалар баҡсаларында туған телде өйрәнәсәктәр 14.09.2026 // Йәмғиәт

Башҡортостандың балалар баҡсаларында туған телде өйрәнәсәктәр...

Тотош уҡырға 0

Радий Хәбиров автомобилдәрҙе МХО ветерандарына тапшырыу хаҡында иҫкә төшөрҙө
Вардитер һәм Яхья: Башҡортостанда тыуған сабыйҙарҙың һирәк осраған исемдәре билдәле булды

Вардитер һәм Яхья: Башҡортостанда тыуған сабыйҙарҙың һирәк осраған исемдәре билдәле булды 14.09.2026 // Йәмғиәт

Вардитер һәм Яхья: Башҡортостанда тыуған сабыйҙарҙың һирәк осраған исемдәре билдәле булды...

Тотош уҡырға 0

Өфөлә Көнсығыш сығыу юлында хәрәкәт сикләнә

Өфөлә Көнсығыш сығыу юлында хәрәкәт сикләнә 14.09.2026 // Йәмғиәт

Граждандарҙан маршрутты планлаштырғанда ошо мәғлүмәтте иҫәпкә алыуҙарын һорайҙар....

Тотош уҡырға 0

Башҡортостан синоптиктары аҙна башына һауа торошон хәбәр итте

Башҡортостан синоптиктары аҙна башына һауа торошон хәбәр итте 14.09.2026 // Йәмғиәт

Киләһе өс көндә республика биләмәһендә йылы һәм ҡайһы берҙә ямғырлы һауа торошо һаҡлана, тип хәбәр ......

Тотош уҡырға 0

Радий Хәбиров: Башҡортостандың Милли кейеме заманса моданың бер өлөшөнә әүерелде

Радий Хәбиров: Башҡортостандың Милли кейеме заманса моданың бер өлөшөнә әүерелде 11.09.2026 // Йәмғиәт

Радий Хәбиров: Башҡортостандың Милли кейеме заманса моданың бер өлөшөнә әүерелде...

Тотош уҡырға 0

Республика дауаханалары мобиль медицина комплекстары алды

Республика дауаханалары мобиль медицина комплекстары алды 11.09.2026 // Йәмғиәт

Республика дауаханалары мобиль медицина комплекстары алды...

Тотош уҡырға 0

Рәсәйҙә МРОТ-ты арттырыу планлаштырыла

Рәсәйҙә МРОТ-ты арттырыу планлаштырыла 11.09.2026 // Йәмғиәт

Рәсәйҙә МРОТ-ты арттырыу планлаштырыла...

Тотош уҡырға 0


Комментарий өҫтәргә