Вконтакте Вконтакте Вконтакте
Гәзитте ойоштороусылар:
Башҡортостан Республикаһы
Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай,
Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте
Башҡортостан гәзите » Йәмғиәт » Уйындан уймаҡ сыҡмаҫ, тимә
Уйындан уймаҡ сыҡмаҫ, тимә “Яҡшылыҡҡа әйҙә, ярамаған эштәрҙән тый”, – тиелгән изге Ҡөрьәндә. Тимәк, күҙ алдында башҡарылған насар ғәмәлдәрҙе күрмәмешкә һалышып, битараф йөрөһәк, Раббыбыҙҙың асыуына тейеп ҡуйыуыбыҙ ихтимал.

Һуңғы йылдарҙа мәктәптәрҙә хал­ҡы­быҙҙың йолаларына, диненә бөтөн­ләй ҡағылышы булмаған сит-ят уйын­дарҙы үткәрә башланылар. Шу­лар­ҙың береһе – хәҙер инде киң бил­дәлелек яулап өлгөргән “Хэллоуин” маскарады.
Мәғлүм ки, магазиндан үҙебеҙ өсөн ниҙер – кейемме ул, ризыҡмы – һатып алырға булһаҡ, тәүҙә ентекләп тик­ше­рәбеҙ: ҡайҙа сыҡҡан, ҡулланылыу сро­гы үтмәгәнме, составында ниҙәр бар һәм башҡалар. Хатта ябай ғына ойоҡ­то ла әллә нисә ҡат әйләндереп ҡа­райбыҙ. Шулай ҙа, әйтәйек, Ҡы­тай­ҙы­ҡынан байтаҡҡа ҡыйбат булһа ла, Ишембайҙыҡын алырға тыры­шабыҙ, сөнки ул йылдар һынауын үткән, ышанысыбыҙҙы яулаған.
Ләкин, ҡыҙғанысҡа ҡаршы, ситтән ингән, балаларыбыҙҙың күңел торошона һәм тотош халҡыбыҙға зыян килтерерҙәй “ауырыу”ҙарға иғтибар итмәй башланыҡ. Киләсәк быуындың хаҡы ойоҡтан да осһоҙораҡҡа төштө­мө ни? Әҙме башҡорттоң милли спорт төрҙәре, йолалары, уйындары? Ә беҙ балаларыбыҙҙы шайтан итеп кейендереп, бер-береһен баҫтыртабыҙ... Хэл­лоуиндың ҡайҙан килеп сыҡҡанын беләбеҙме һуң? Билдәле булыуынса, уның тамырҙары хатта христиан диненә тиклемге дәүерҙәргә барып тоташа. Версиялары бихисап, шуларҙың береһенә туҡталып үтәйек.
Хэллоуин христиан дине ингәнгә тик­лем хәҙерге Британия, Ирландия һәм төньяҡ Франция ерҙәрендә йә­шә­гән ҡәбиләләр араһында уҙғарылған. Үлем аллаһы Сәүүин рөхсәт итһә, баҡыйлыҡҡа күскәндән һуң ҡәберҙән сығып йөрөп була, тип ышанған улар. Көҙ көндәр һыуынып, ҡараңғы иртә төшә, ер өҫтөндәге тереклек юғала башлағас үтәлгән был йола. Йәнәһе, ошо ваҡытта үлем аллаһы килә. Был төндә друидтар ҡыуыштарҙағы утты һүндереп, уртаға ҙур итеп усаҡ яҡҡан. Улар Сәүүиндең ризалығын алыр өсөн ҡорбан килтергән. Бәғзеләр – аш­лы­ғын, йәшелсә-емешен, икенселәр ма­лын, хатта тере кешеләрҙе ошо усаҡҡа ташлар булған. Сәүүин иһә, йәнәһе, килтерелгән ҡорбандарға туйып, был әҙәм балаларының үлгән туғандарын рәхмәт йөҙөнән ҡәберенән терелтеп сығара. “Байрам”дағы кос­тюмдар ошонан башланғыс алған да инде. Балалар зомби булып кейенә, ҡәберҙән сыҡҡан мәйеттәрҙе кәүҙәлән­дерә... Ер аҫтында оҙаҡ ятып, ныҡ асыҡҡанлыҡ­тан, уларҙы киләһе йылға етерлек итеп һыйларға кәрәк, йәнәһе. Һөҙөм­тә­лә балалар тәмлекәстәр йыйып йөрөй...
Мосолмандар Ураҙа байрамында мәсеткә ғәйет намаҙына бара, Ҡорбан байрамында ҡуй сала; христиандар иһә Раштыуала бутҡа бешерә, йо­мортҡа бүләк итә, сиркәүгә майшәм яндырып ултырта. Ә үлем аллаһының, йәнәһе, мәйеттәрҙе ҡәберҙәренән терелтеп сығарған көнөн билдә­ләгән­дәрҙе кем тип ҡабул итергә тейешбеҙ? “Был “байрам”ды мотлаҡ үткәрергә те­йешһегеҙ!” тип ҡушылғанмы мәк­тәп­тәр­гә? Юҡ. Хэллоуиндан һуң бала яҡ­шыраҡ уҡый башлаймы, спорт яғынан алдынғы булып китәме? Юҡ. Баланың ата-әсәһенә, уҡытыу­сы­лары­на ихтирамы көсәйәме, дине­нә, теле­нә, тыуған еренә һөйөүе артамы? Юҡ. Тимәк, әгәр йәш быуындың үҫешенә бер ниндәй ыңғай йоғонто яһамай, киреһенсә, иҫәрләнергә өйрәтә икән, был сараны ниңә үткәрергә һуң?
Дәүләттең иң көслө ҡоралы – балалар. Уларға бирелгән тәрбиә киләсә­гебеҙгә туранан-тура бәйле. Мәҡәлдә әйтелгәнсә, “Ни сәсһәң, шуны урыр­һың”. Балаларҙы хаҡ юлдан яҙҙыра торған, йәмғиәткә бер ниндәй файҙаһы булмаған шайтан уйындарын тәрәнгә китмәҫ элек туҡтатырға кәрәк. Юғиһә улар, заманында “ҡунаҡҡа килгән” колорадо ҡуңыҙылай, тотош баҡсабыҙға хужалыҡ итеү хоҡуғын даулай башлаясаҡ. Ә үҙ ваҡытында бергәләп күрһәтелгән ҡаршылыҡ, иншаллаһ, ыңғай һөҙөмтә бирмәй ҡалмаҫ.



Автор: Г. ИРХАНОВА.


Беҙҙе Яндекс Дзен лентаһында уҡығыҙ

В Одноклассниках   Вконтакте





Башҡортостанда йөк машиналары контролгә алынды

Башҡортостанда йөк машиналары контролгә алынды 30.10.2026 // Йәмғиәт

Республикала юлдарҙа хәүефһеҙлек айлығы башланды....

Тотош уҡырға 5

Башҡортостанда Хоҡуҡ институтына Илона Макаренко етәксе итеп һайланыуы ихтимал

Башҡортостанда Хоҡуҡ институтына Илона Макаренко етәксе итеп һайланыуы ихтимал 30.10.2026 // Йәмғиәт

Белем биреү учреждениеһы етәксеһе Руслан Зәйнуллин республикала Кеше хоҡуҡтары буйынса вәкил ......

Тотош уҡырға 5

Республикала ноябрь ғәҙәттәгенән йылыраҡ була

Республикала ноябрь ғәҙәттәгенән йылыраҡ була 30.10.2026 // Йәмғиәт

Республикала ноябрь ғәҙәттәгенән йылыраҡ була...

Тотош уҡырға 5

Башҡортостан Башлығы хәрби хеҙмәткә саҡырыу комиссиялары составында үҙгәрештәр тураһында указға ҡул ҡуйҙы

Башҡортостан Башлығы хәрби хеҙмәткә саҡырыу комиссиялары составында үҙгәрештәр тураһында указға ҡул ҡуйҙы 30.10.2026 // Йәмғиәт

Башҡортостан Башлығы хәрби хеҙмәткә саҡырыу комиссиялары составында үҙгәрештәр тураһында указға ҡул ......

Тотош уҡырға 4

Башҡортостанда район халҡының Радий Хәбировҡа ниндәй һорауҙар биреүе билдәле булды

Башҡортостанда район халҡының Радий Хәбировҡа ниндәй һорауҙар биреүе билдәле булды 29.10.2026 // Йәмғиәт

Бөгөн, 29 октябрҙә, Башҡортостан Республикаһы менән идара итеү үҙәгенең һәм БСТ ТВ-каналының күсмә ......

Тотош уҡырға 3

Өфө аэропортында 26 авиарейс тотҡарлана

Өфө аэропортында 26 авиарейс тотҡарлана 29.10.2026 // Йәмғиәт

Өфө аэропортында 26 авиарейс тотҡарлана...

Тотош уҡырға 2

Башҡортостанда дүрт көнлөк эш аҙнаһы көтөлә

Башҡортостанда дүрт көнлөк эш аҙнаһы көтөлә 29.10.2026 // Йәмғиәт

Башҡортостанда дүрт көнлөк эш аҙнаһы көтөлә...

Тотош уҡырға 4

Стәрлетамаҡ күгендә 8 БПЛА бәреп төшөрөлгән

Стәрлетамаҡ күгендә 8 БПЛА бәреп төшөрөлгән 29.10.2026 // Йәмғиәт

Стәрлетамаҡ күгендә 8 БПЛА бәреп төшөрөлгән...

Тотош уҡырға 4

Башҡортостанда БПЛА хәүефе иғлан ителде

Башҡортостанда БПЛА хәүефе иғлан ителде 29.10.2026 // Йәмғиәт

Башҡортостанда БПЛА хәүефе иғлан ителде...

Тотош уҡырға 5

Башҡортостанда рөхсәтһеҙ эшләгән таксистарҙы тыйыу тураһында закон ҡабул ителде

Башҡортостанда рөхсәтһеҙ эшләгән таксистарҙы тыйыу тураһында закон ҡабул ителде 28.10.2026 // Йәмғиәт

Башҡортостанда рөхсәтһеҙ эшләгән таксистарҙы тыйыу тураһында закон ҡабул ителде...

Тотош уҡырға 3

Октябрь аҙағында республикала йылы һәм ҡоро була

Октябрь аҙағында республикала йылы һәм ҡоро була 28.10.2026 // Йәмғиәт

Октябрь аҙағында республикала йылы һәм ҡоро була...

Тотош уҡырға 3

Башҡортостан муниципалитеттарының береһендә яңы хәрби комиссар тәғәйенләнде

Башҡортостан муниципалитеттарының береһендә яңы хәрби комиссар тәғәйенләнде 27.10.2026 // Йәмғиәт

Башҡортостан муниципалитеттарының береһендә яңы хәрби комиссар тәғәйенләнде...

Тотош уҡырға 4


Комментарий өҫтәргә