Һәр кем киләсәге тураһында хәстәрлек күрә, шуға ярашлы ниәт-пландар ҡора. Бәләкәйме ул, ҙурмы – уныһы мөһим түгел. Маҡсатыңа өлгәштең икән, иңеңдә ҡанат үҫкәндәй тояһың, атлап түгел, ә күктә осоп йөрөгәндәй хис итәһең үҙеңде. Дәрте-ҡыуанысы ташып-түгелеп торған яҙмышын үҙе яҙған гүзәл зат менән Йәрмәкәй ауылында осраштыҡ. Ул тегеү цехы асҡан. Таныш булығыҙ: “Мөхәмәтйәнова” шәхси хужалығы етәксеһе, эшҡыуар Айназ МӨХӘМӘТЙӘНОВА.
– Гәзит уҡыусыларҙы үҙең менән яҡынданыраҡ таныштырып үтһәңсе...
– Тыумышым менән Йәрмәкәй районының Йәрмәкәй ауылынанмын, кем әйтмешләй, әсәйемдең иркә генә ҡыҙы мин. Исемем ошо турала ҡысҡырып тора бит – наҙ яратам, серле ай һүҙе менән дә бәйле ул. Урта мәктәптән һуң баш ҡалаға юлландым. Өфө дәүләт иҡтисад һәм сервис академияһын (хәҙер – университет) тамамланым, дизайнер һөнәрен үҙләш­терҙем.
– Хеҙмәт юлың нисегерәк башланып китте? Урында ҡуш ҡуллап ҡаршы алдылармы?
– Дипломлы йәш белгес була­раҡ ҡайҙа ғына башымды тығып ҡараманым. Энә күҙәүендәй генә өмөт бағлап эш һорап киләм, ә етәкселәр мине тупһанан уҡ тигән­дәй кире бороп сығара. Имеш, беренсенән, эш стажым өс йылға ла тулмаған, икенсенән, тәжрибәм юҡ. Бәлки, баҙнатһыҙлыҡ ҡамасау иткәндер. Береһенә лә үпкәм юҡ, киреһенсә, һәммәһенә лә рәхмәт­лемен. Уйлауымса, етәкселәрҙең тупһаһын тапау сыныҡтырғандыр мине. Ә ниңә үҙ эшемде асып ҡарамаҫҡа тигән уй килде бер мәл. Берәүгә лә был турала өндәшеп торманым. Шулай итеп, бигерәк тә атайым менән әсәйемде шаҡ ҡатырып, тыныс ҡына эшҡыуар булып киттем. Яҡындарымдың хуп­лауы айырыуса дәртләндерҙе мине.
– Ни өсөн нәҡ халыҡҡа көн­күреш хеҙмәте күрһәтеү йүнә­лешенә туҡталдың, ә башҡаға түгел?
– Йәрмәкәй – республикабыҙҙа иң бәләкәй райондарҙың береһе, барыһы ла ус төбөндәгеләй күренә. Сауҙа тармағында эшләүселәр быуа быуырлыҡ, төҙөлөштә лә шулай уҡ. Туҡланыу өлкәһе минеке түгел, ауыл хужалығында үҙемде бөтөнләй күҙ алдына килтерә алмайым, ә туризм башыма ла инеп сыҡманы. Бәләкәйҙән әсәйемдән күрмәксе ҡул эштәренә тартылдым, бәйләргә, сигергә һәм тегергә яраттым. Өҫтәүенә дизайн буйынса белгесмен.
Бында өлгөрмәгәндә, заказ­дарҙы өйгә лә алып ҡайтам. Ҡатын-ҡыҙҙар, ир-егеттәр өсөн дә күлдәк, салбар һәм башҡа кәрәк-яраҡ тегеү менән бергә, кейемде ҡыҫҡартыу йәки, киреһенсә, оҙонайтыу, һүтел­гән-киҫелгән урындарын йүнәтеү кеүек эштәрҙе лә яратып башҡа­рам. Мәҫәлән, һалбырап торған пин­жәк менән көҙгө алдына баҫтырам клиентты, оҡшаймы-килешәме, йәнәһе. Икенсе килеүенә барыһын да тәртипкә килтерәм. Ул кеше кейемен генә түгел, үҙен дә танымай тора хатта. Тиккә генә, тән зиннәте – кейем, аҡыл зиннәте – ғилем, тимәйҙәр.
– Әсәһенең иркә ҡыҙы бындай ҙур аҙымды яһар өсөн үҙендә ҡайҙан көс тапҡан?
– Минең кеүектәргә, “алтын ҙур булмай” йәки “ҡарама беләккә, ҡара йөрәккә”, тиҙәр. Һәр хәлдә әхирәттәрем дә, класташтарым да шулай ти. Миңә ҡалһа, эске ныҡ­лыҡ кәрәк, рухи яҡтан көслө бу­лырға. Мәктәптә һәм юғары уҡыу йортонда батыр булырға өйрәткән педагогтар күп осраны, шуларҙың кәңәшен тормошта ҡулланам.
– Айназ Вейнер ҡыҙы, ниндәй ҙә эшеңде асыу өсөн башланғыс капитал булыу – төп шарттыр, моғайын?
– Әлбиттә, шулай. Йыйған-туп­лаған әҙме-күпме аҡсам бар ине, әсәйем менән атайымдың ярҙамын ныҡ тойҙом. Шуларҙы бизнесҡа йүнәлттем.
– Дәүләттән ярҙам булдымы һуң? Эшҡыуарҙар өсөн төрлө программалар бар, уларҙы өйрәнмәнеңме?
– Интернетты байҡағанда башлап эшен асыусыларға Хөкүмә­тебеҙ аҡсалата ярҙам күрһәтә икән тигән яңылыҡҡа тап булдым. Уны ентекләп уҡып сыҡтым. Тейешле документтарҙы барлап, килтереп һалдым ошо мәсьәлә менән шөғөлләнгән белгестең өҫтәленә. Күп тә үтмәне, “һеҙ фәлән-фәлән программала ҡатнашасаҡһығыҙ” тип һөйөнсөләнеләр. Эй ҡыуан­дым. Юғиһә 300 мең һум аҡсаны ҡайҙан алыр инем.
– Киләсәккә ниндәй пландар ҡораһың?
– Ғөмүмән, уй-хыялдарҙы бигүк һөйләп бармаҫҡа кәрәк, тиҙәр. Был дөрөҫмө-юҡмы – әйтә алмайым. Дөйөм алғанда, эшмәкәрлегемде киңәйтеү – өлгөрөп еткән мәсьәлә. Әле иһә бер бүлмәне ҡуртымға алғанмын, был минең өсөн бигүк уңайлы түгел. Үҙемдең офисымды төҙөү тураһында уйланам.
– Үҙең кеүек юл сатында ҡалғандарға теләгең дә барҙыр...
– Уҡыу энә менән ҡоҙоҡ ҡаҙыуға тиң, тиҙәр. Уның шулай икәненә йыл­дар уҙған һайын нығыраҡ төшөнә барам. Эшҡыуар универсаль бу­лыр­ға тейеш. Бигерәк тә юридик яҡтан белем талап ителә. Иҫәпсе-хисапсы, хатта ябай эшсе лә бу­лырға тура килә. Шуға күрә беле­меңде камиллаштырып торорға кәрәк.