Тарифтарҙың бер туҡтауһыҙ үҫә барыуына халыҡта ризаһыҙлыҡ артҡандан-арта. Рәсми мәғлү­мәттәр буйынса, Өфө, Салауат, Октябрьский, Стәрлетамаҡ ҡа­лала­ры халҡы ошоға бәйле дә­ғүәһен белдергән. Башҡор­т­­остан- дың Дәүләт торлаҡ күҙәтеүе комитетына ғына йыл башынан 8 мең­дән ашыу ялыу килгән.
Әммә был өлкәлә хаҡтар үҫеүен дауам итә. Әгәр ике бүлмәле фа­тирҙа йәшәгән өсөн ғаилә айына 2655 һум түләһә, хәҙер иһә кеҫә­һенән 670 һумға күберәк сыға­рырға мәжбүр. Аҙ тәьмин ителгән ғаиләләр, пенсионерҙар өсөн был – ҡот осҡос үҙгәреш. Әгәр әбей айына 7 мең һум пенсия ала икән, шуның яртыһын коммуналь түләү­ҙәр “йота”. Ә ҡалған аҡсаға нисек йә­шәмәк кәрәк? Бөгөн төрлө урын­дарҙа йә йыйыштырыусы, йә һаҡсы булып йөрөгән ҡарттарҙы күп осратабыҙ. Улар бит сара­һыҙлыҡтан олоғайған йәшендә эшләргә мәжбүр. Фатиры ҙурыраҡ булғандары бер бүлмәһен ҡур­тымға биреп көн күрә...
Быйыл май айында Рәсәй Хө­күмәте төбәктәрҙә тарифты күтә­реү­ҙең рөхсәт ителгән сиге нор­маһын раҫлағайны. Уға яраш­лы, Башҡортостанда коммуналь түләүҙәрҙең хаҡы үҫеүе алты проценттан артмаҫҡа тейеш. Ә ысынбарлыҡта нисек?!
Республиканың Тарифтар буйынса дәүләт комитеты рәйесе Фәдис Сәлимгәрәев белдереүенсә, хаҡ әллә ни күтәрелмәҫкә тейеш булған. Ләкин Өфө, Стәрлетамаҡ, Салауат, Сибай ҡалаһында һыу менән тәьмин иткән ойошмалар, шулай уҡ һигеҙ ҡаланың йылытыу селтәрҙәре идаралығы Арбитраж судҡа мөрәжәғәт ебәргән. Улар тарифтың бигерәк түбән, килемгә ҡарағанда сығымдарҙың күберәк булыуына зарлана икән. Һөҙөм­тәлә дәғүә белдергән ойошма­ларҙың фекере иҫәпкә алынған, һәм тарифты ғәмәлдәге сығым­дарға ҡарап билдәләгәндәр.
Октябрь айында фатир хужалары йәнә бер квитанция алғас, баҙап ҡалғандыр. Быныһы иһә – торлаҡты капиталь ремонтлау өсөн хаҡ. Быға тиклем Өфө халҡы был хеҙмәт өсөн квадрат метрына 2,8 һум түләй ине. Ҡайһы бер райондарҙа ул бөтөнләй йыйылманы. Хәҙер инде Башҡор­т­остандың һәр төбәгендә халыҡ фатирҙарын капиталь ремонтлау өсөн кеҫәһенән квадрат метрына 5,2 һәм 5,8 һум (алты ҡаттан бейегерәк йорттар өсөн) аҡса сығарырға тейеш.
Моғайын, күптәр “беҙҙең йортто дәүләт ипләр әле” тигән өмөт ме­нән йәшәйҙер. Эйе, элгәре шулай эшләйҙәр ине. Бөгөн илдә хәлдәр башҡаса. Бюджеттың наҡыҫ булыуы, инфляцияның арта барыуы бәкәлгә һуға. Шундай шарттарҙа барлыҡ сығымды халыҡ иңенә һалыу күпкә отошлораҡ бит. Хәҙер килеп йортто капиталь ремонтлау фатир хужалары елкәһенә ауҙа­рыла. Ошо түләүҙән йыйылған аҡса капиталь ремонтлау фондында ятасаҡ, йәғни шу­ның иҫә­бенә күп ҡатлы йорттарҙы йүнәтеп тоторға тейештәр.
Түләүҙәргә килгәндә, һәр ке­шенең кеҫәһе төрлөсә бит. Кем өсөндөр өс мең һумлыҡ сығым күтәрә алмаҫлыҡ йөктәй. Ундай­ҙарға Өфө ҡалаһы хакимиәте адреслы социаль түләү юлларға кәңәш итә. Уны ошо йылдың 31 декабренә тиклем эшләргә мөм­кин. Коммуналь түләүҙәр ғаилә килеменең 20 проценттан ашыуын тәшкил иткән осраҡта субсидияға өмөтләнергә була.
Адреслы социаль түләүҙәр һәм субсидия юллау буйынса тулыраҡ мәғлүмәтте идарасы компания­ларҙан, ҡала һәм район ха­ки­миәттәре сайттарынан алырға мөмкин.
Рәсми мәғлүмәткә ярашлы, йыл башынан алып республикабыҙҙа 175,4 мең ғаилә бындай ярҙамдан файҙаланған. Уның айлыҡ күләме 214 һум (Өфөлә – 254 һум) тәшкил итә.
Шулай ҙа түләүҙәр туҡтауһыҙ арта тип төшөнкөлөккә бирел­мәйек әле. Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтайға быйыл­ғы Мөрәжәғәтнамәһендә коммуналь хеҙмәттәргә тариф кү­тә­ре­ле- үенә ризаһыҙлығын белдерҙе. “Федераль тариф хеҙмәте торлаҡ-коммуналь пред-приятиеларының хаҡ­ты арттырыу буйынса үтенесен хуплап сыҡты. Әммә был пен­сио­нер­ҙарҙың, эш хаҡы түбән булған­дарҙың кеҫәһенә ныҡ һуға. Килә­- сәк­тә ундай ҡиммәтләнеүгә юл ҡуйырға ярамай”, – тине Рөстәм Зәки улы. Төбәк етәксеһе шулай уҡ киләһе йылда республика Хөкү­мәтенә был түләүҙәрҙең кәметеү мөмкинлеген ҡарарға ҡушты.