Вконтакте Вконтакте Вконтакте
Гәзитте ойоштороусылар:
Башҡортостан Республикаһы
Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай,
Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте
Башҡортостан гәзите » Баҡса » Ағастарға сыбыҡсалар ялғау
Һәйбәт сортлы емеш ағастарынан киҫеп алған сыбыҡсаларҙы икенсе емеш ағасының сатырындағы ботаҡтарға, олонона, тамырына, унан шытып сыҡҡан үҫентеләргә ялғарға мөмкин.

Ялғауҙың төрлө ысулы бар.
1. Иртә яҙҙан ағастар һутланғансы (ҡайыры ағасынан айырылмағанда) шына (клин), ботаҡ ялғау (конулировка), төпсөктө ярып ялғау (в расщеп) ысулдары менән ялғайҙар.
2. Ағастар һут ебәргәс, ҡайыр ағасынан айырыла башлағас, сыбыҡсаларҙы уның аҫтына ҡуйып ялғайҙар.
3. Август баштарында бөрөләрҙе ҡайыр аҫтына ҡуйып та ҡалдыралар.
Иң ябайы һәм ышаныслыһы — ботаҡты ботаҡҡа ялғау ысулы. Был эште иртә яҙ, ағастар һут ебәргәнсе башҡаралар. Ялғанмыш йыуанлығында ялғау киҫеп алына. Сыбыҡсала ике-өс һәйбәт үҫешкән бөрө булырға тейеш. Икеһе бер-береһенә тигеҙ йәбешерлек итеп, 3–4 сантиметр оҙонлоҡта, бөрө тураһынан киҫелә. Сыбыҡса менән ялғанмыш, бер-береһенә ҡыя киҫелеп, ҡапланып бәйләнә, баҡса елеме менән һылана.
Әгәр ялғанмыш ялғаулыҡҡа ҡарағанда йыуан булһа, шына ысулы ҡулланыла. Был саҡта ялғанаһын ярып, икенсеһен ослайҙар.
Төпсөк йыуан булһа, ике, өс, хатта дүрт сортлыһын бергә ялғарға мөмкин.
Сыбыҡсаны ҡайыры аҫтына ҡуйып ялғау яҡынса майҙың өсөнсө ун көнлөгөндә башҡарыла. Унда ҡайыр ағасынан еңел айырыла. Ҡайырҙы үткер бысаҡ менән ҡуҙғатып, ҡыя киҫелгән сыбыҡсаны үҙағас ҡуйып бәйләйҙәр.
Бөтә ысулда ла киҫелгән урындар (бәйләнгән урындан ҡалғандары) баҡса елеме йәки майлы буяу менән буяла. Баҡса елеме менән һыламай, ялғанған сыбыҡсаларға полиэтилен ҡапсыҡ кейҙереп тә кибеүҙән һаҡларға мөмкин.
Эште башлар алдынан һалҡын урында һаҡланған сыбыҡсаларҙы ентекләп ҡарап алырға кәрәк. Бер йыллыҡтарының урта өлөшөндәге бөрөләр үҫешкәнерәк була. Ошондай өс бөрөнө ҡалдырып, сыбыҡсаның аҫҡы һәм өҫкө өлөшө өсөнсө бөрө өҫтөнән киҫеп ташлана. Ялғауға әҙерләнгән сыбыҡса икенсе яҡтағы бөрө тураһынан ғына 3–4 сантиметр оҙонлоҡта ҡыя киҫелә. Сыбыҡса әҙер. Ялғанмыш ботағының ҡайыры 3-4 сантиметр оҙонлоҡта була. Шунан ҡайырҙы бер аҙ ғына ҡалҡыталар ҙа тиҙ генә әҙер сыбыҡсаның ҡыя киҫелгән яғын ҡайыр менән ағас араһына ҡуялар һәм өҫтөнән йомшаҡ шпагат менән ҡыҫып бәйләйҙәр. Ялғанған урын баҡса елеме менән һылана.
Ялғанмыштың диаметры 2–3 сантиметр булһа — бер сыбыҡса, 5–7 булғанда — ике, 8–10 сантиметрға өс сыбыҡса ялғайҙар. Һәр береһенә сорты яҙылған этикетка эленә. Ә 15 көн үткәс, ҡыҫып бәйләнгән ер бушатылып, кире урала.
Ялғанған сыбыҡсаның өҫкө ике бөрөһө үҫешә башлай. Әгәр өҫтәге бөрө көслө булһа, аҫтағыһының осон семтеп алалар, ә июль айында төбөнән үк киҫеп ташлайҙар. Аҫтағы бөрө көслөрәк булһа, өҫкөһөн шунда уҡ киҫәләр.


Автор: С. ХАЖИЕВТЫҢ "Емешле булһын баҡсаң" китабынан.


Беҙҙе Яндекс Дзен лентаһында уҡығыҙ

В ОдноклассникахВконтакте





Ҡыяр япраҡтары һарғаймаһын өсөн нимә эшләргә?

Ҡыяр япраҡтары һарғаймаһын өсөн нимә эшләргә? 13.06.2026 // Баҡса

Ҡыяр яҡшы үҫһен өсөн ҡатмарлы препараттар ҡулланыу мотлаҡ түгел. Күп файҙалы саралар һәр ваҡыт ҡул ......

Тотош уҡырға 0

Яран гөлө гөрләп сәскә атасаҡ!

Яран гөлө гөрләп сәскә атасаҡ! 11.06.2026 // Баҡса

Бик файҙалы ашлама рецепты менән уртаҡлашабыҙ....

Тотош уҡырға 2

Шәкәрһеҙ баҡса еләге ҡайнатмаһы

Шәкәрһеҙ баҡса еләге ҡайнатмаһы 11.06.2026 // Баҡса

Ул фигураһын һаҡлағандарға, диабет менән сирлеләргә бик шәп. Ә тәме-е-е!!!...

Тотош уҡырға 1

Йәшел һуғанды туңдырмай ғына һаҡлайбыҙ

Йәшел һуғанды туңдырмай ғына һаҡлайбыҙ 07.06.2026 // Баҡса

Еңел генә әҙерләнә һәм оҙаҡ итеп һаҡлана....

Тотош уҡырға 2

Гөл-сәскәләр күкрәп сәскә атһын өсөн

Гөл-сәскәләр күкрәп сәскә атһын өсөн 05.06.2026 // Баҡса

Лимон ярҙамға килә. ‎Был ябай кәңәш тураһында сайтта уҡығыҙ....

Тотош уҡырға 2

Колорадо ҡуңыҙына ҡаршы ниндәй тәбиғи саралар бар?

Колорадо ҡуңыҙына ҡаршы ниндәй тәбиғи саралар бар? 05.06.2026 // Баҡса

Сүп үләндәренән нисек ҡотолоу юлын да белеп ҡуяйыҡ. Баҡса үҫтереү – үҙе бер мауыҡтырғыс донъя. Әллә ......

Тотош уҡырға 5

Помидорығыҙҙы ҡайҙа итергә белмәҫһегеҙ әле

Помидорығыҙҙы ҡайҙа итергә белмәҫһегеҙ әле 04.06.2026 // Баҡса

Биҙрәләп уңыш йыйыу өсөн дүрт ябай кәңәште белергә һәм үтәргә генә кәрәк....

Тотош уҡырға 2

Бәрхәт сәскәһе дауалай ҙа икән

Бәрхәт сәскәһе дауалай ҙа икән 02.06.2026 // Баҡса

Уның төҫө лә, еҫе лә кеше организмы өсөн шифалы. Абруйығыҙ күтәрелер, сабыйығыҙ тыуыр, йәшәреп ......

Тотош уҡырға 2

Баҡса еләге ниндәй ашлама ярата, һыуҙы ҡасан һибергә?

Баҡса еләге ниндәй ашлама ярата, һыуҙы ҡасан һибергә? 02.06.2026 // Баҡса

Салауат районының баш агрономы Гүзәл Юлдашбаеваның кәңәштәрен уҡығыҙ....

Тотош уҡырға 3

Байлыҡ һәм мөхәббәт сәскәһе

Байлыҡ һәм мөхәббәт сәскәһе 02.06.2026 // Баҡса

Был сәскә, ысынлап та, баҡса биҙәге. Ә матурлығына өҫтәп хуш еҫе ни тора! Тик һыуҙы ҡыуағы төбөнә ......

Тотош уҡырға 2

Һарымһаҡ уҡтарын нисек һаҡлайһығыҙ?

Һарымһаҡ уҡтарын нисек һаҡлайһығыҙ? 30.05.2026 // Баҡса

Уны ваҡытында өҙөргә кәрәк, уларҙан ҡышҡылыҡҡа файҙалы тәмләткестәр әҙерләйбеҙ. Түбәндә унан паста ......

Тотош уҡырға 1

Сәселгән баҡсаны, айырыуса картуфты нисек ҡотҡарырға?

Сәселгән баҡсаны, айырыуса картуфты нисек ҡотҡарырға? 27.05.2026 // Баҡса

Көндәр һыуытып, оҙайлы ямғырҙар килә тиҙәр. Яуа ла башланы инде... Сәскән йәшелсәләрҙе нисек ......

Тотош уҡырға 3


Комментарий өҫтәргә