Вконтакте facebook Вконтакте Вконтакте
йома, 4 апрель, 2025 йыл, 13:35:06
Гәзитте ойоштороусылар:
Башҡортостан Республикаһы
Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай,
Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте
» » Йәшелсә боҙолмаһын тиһәң...
Йәшелсә боҙолмаһын тиһәң...— Элегерәк мөгәрәптең кирбес стеналарын эзбиз оно менән ағарта торғайным. Улай мәшәҡәте күберәк. Ишетеүемсә, махсус төтөн шашкалары бар икән. Йәшелсәгә ауырыу таратҡан бәшмәктәрҙе һәм күгәргән урындарҙы бөтөрөү өсөн тағы ниҙәр ҡулланыла?


— Көҙөн баҡсасыларҙың өс төп эше була: мөгәрәпте һәм баҙҙы йәшелсә һалыуға әҙер­ләү, теплицаны киләһе йылға йү­нәткеләп ҡуйыу, тиреҫен яңыртыу, өйҙө һәм һарайҙы йылытыу сараһын күреү. Был эш­тәр­ҙең барыһы ла ауырыу та­рат­ҡан сығанаҡтарҙы бөтө­рөү­ҙән ғибәрәт. Элегерәк кәш­тә­ләр­ҙе хлорлы эзбиз, аҡбур, ба­ҡыр йәки тимер купоросы менән эшкәрткәндәр. Һуңғараҡ көкөрт­лө төтөн шашкаларын ҡуллана башланылар (фумигация). Кө­көртлө газ, ағасҡа үтеп инеп, йәшелсәне сереткән ауырыу­ҙар­ҙы бөтөрә, ләкин бындай де­зинфекция мәшә­ҡәтле, һау­лыҡ өсөн дә хәүефле. Унан да бигерәк, әле һанап кителгән саралар ваҡытлыса ғына, һәм улар бөтә ауырыу таратҡан мик­роорганизмдарҙы ла бөтөрә алмай.
Ғалимдар яңы фунгицид һәм антисептик тәҡдим итә — картоцид. Тәүҙә уны йәшелсә һәм емеш-еләк ҡоротҡостарына ҡаршы ғына ҡулланалар. Әйт­кәндәй, был яҡлап ул үҙен яҡшы яҡтан күрһәтә. Һуңыраҡ инде бүтән мөмкинлектәре лә асыла: баҡһаң, картоцидты дауалау һәм сирҙе иҫкәртеү өсөн дә ҡул­ланып була икән. Ул — ағас, кирбес, бетондан яһалған йорт­тарҙа бактерияны, мүктәрҙе бөтөрөү, күгәргән урындарҙы эшкәртеү өсөн алмаш­тыр­ғыһыҙ препарат. Уның менән шулай уҡ ағас йәш­никтәрҙән алып тоҡтарға тиклем, хатта ерҙе лә эшкәртеп була. Әгәр ҙә эшкәр­теләсәк майҙан ҡоро булһа, бер дезинфекциялау бер нисә йылға етә. Ә бына дымлы мөгә­рәптәрҙә, баҙҙа йыл һайын үткәрелә.
Картоцидты ҡулланыу ябай ғына: тәүҙә эшкәртеләсәк ерҙең бысрағын һөртөп, һепереп сы­ғаралар. Һуңынан инструкция буйынса картоцид иҙмәһен әҙерләп һиптерәләр. Күрһәтел­гән ваҡыт үткәс, йәшелсәләрҙе һалырға ла мөмкин.
Ошондай уҡ сара теплицалар өсөн дә ҡул­ланыла. Тәүҙә йәшелсә ҡалдыҡтарын, һабаҡ­та­рын йыйып алалар ҙа картоцид менән рам­дар­ҙы, быяла йәки полиэтилен япманы, ерҙе эшкәртәләр.
* * *

— Ҡышҡылыҡҡа ҡайнат­ма өсөн күпләп алма кипте­рәм. Ләкин уларҙың байтаҡ өлөшө күгәрә...
— Йоҡа итеп турап кипте­релгән алма йә грушаны кизе-мамыҡ туҡыманан тегелгән тоҡсайҙа һаҡларға кәрәк. Киптерелгән емештәр яҙға тиклем тәмен юғалтмаһын өсөн, тоҡсайҙы тоҙло һыуҙа 15-20 минут ҡай­натып, һыҡмай киптереү яҡшы.

* * *

— Тоҙланған помидор, ҡыяр банкаларын асҡас, күп тә тормай, аҙыҡтың өҫкө өлөшө күгәрә башлай. Быны туҡтатып буламы икән?
— Әле ашалып бөтмәгән йәшелсәгеҙ бер аҙҙан бәҫләнеп, күгәрә башламаһын өсөн һыуына аҙ ғына гәрсис һалы­ғыҙ. Тоҙланған йәшелсәнең төҫө асылып китер һәм боҙол­май оҙаҡ һаҡланыр.


Автор: Т. МУСИН


Беҙҙе Яндекс Дзен лентаһында уҡығыҙ

В ОдноклассникахВконтакте

Комментарий өҫтәргә






Аҡ ҡыяр үҫтерер инегеҙме?

Аҡ ҡыяр үҫтерер инегеҙме? 04.04.2025 // Баҡса

Баҡсасылар яңы модаға эйәрә. Айырыуса һары һәм аҡ ҡыярҙар киң танылыу яулай....

Тотош уҡырға 0

Тәүге ҡуҙғалаҡтар күренә башланы

Тәүге ҡуҙғалаҡтар күренә башланы 03.04.2025 // Баҡса

Был йәшел тәмләткес колит, ашҡаҙан-эсәк юлы ауы­рыу­ҙарын, геморройҙы дауалауҙа ҡулланыла,...

Тотош уҡырға 0

Ҡыярҙың ниндәй сорттарын сәсеү отошло?

Ҡыярҙың ниндәй сорттарын сәсеү отошло? 03.04.2025 // Баҡса

[thumb][/thumb]Һәүәҫкәр баҡсасы Рәмзиә Әхмәҙуллина үҙе һынап ҡараған ҡыяр сорттары менән...

Тотош уҡырға 0

Гортензияны бик иртә асмағыҙ

Гортензияны бик иртә асмағыҙ 02.04.2025 // Баҡса

[thumb][/thumb]Улар йәй буйы сәскә атып ултырһын өсөн эште яҙҙан уҡ башлағыҙ....

Тотош уҡырға 0

Үрсетмәләр һуҙылып үҫеп китмәһен өсөн туҡландырырға кәрәк

Үрсетмәләр һуҙылып үҫеп китмәһен өсөн туҡландырырға кәрәк 01.04.2025 // Баҡса

Бик йәш үрсетмәләрҙе ашларға кәңәш ителмәй. Әммә бишенсе япрағы сыҡҡас, буйға һуҙылып үҫеп...

Тотош уҡырға 0

Бегонияның 60 төрөн үҫтерә

Бегонияның 60 төрөн үҫтерә 24.03.2025 // Баҡса

Оҫта сәскәсе был матур гөлдө үҫтереү серҙәре, файҙалы кәңәштәре менән дә уртаҡлашты....

Тотош уҡырға 44

Яҙ көнө һарымһаҡты нисек һәм ҡасан ултыртырға?

Яҙ көнө һарымһаҡты нисек һәм ҡасан ултыртырға? 23.03.2025 // Баҡса

Һарымһаҡтан мул уңыш алыу өсөн уны иртә яҙҙан, тупраҡ 5-6 градусҡа тиклем йылынғанса ултыртып...

Тотош уҡырға 58

Биҙрәләп помидор йыйыу өсөн дүрт ябай кәңәш

Биҙрәләп помидор йыйыу өсөн дүрт ябай кәңәш 17.03.2025 // Баҡса

Яҙмала әйтелгәнсә эшләргә генә кәрәк. ...

Тотош уҡырға 72

Ҡарағатығыҙҙың сейә ҙурлығында булыуын теләйһегеҙме?

Ҡарағатығыҙҙың сейә ҙурлығында булыуын теләйһегеҙме? 16.03.2025 // Баҡса

Бының өсөн беҙҙең өйҙә тулып ятҡан йәшелсә ашлама була ала....

Тотош уҡырға 73

Һуған ниңә ҙур булып үҫмәне тип ҡайғырмаҫ өсөн 4 кәңәш

Һуған ниңә ҙур булып үҫмәне тип ҡайғырмаҫ өсөн 4 кәңәш 15.03.2025 // Баҡса

Сәсер алдынан 2-3 сәғәткә тоҙло һыуға һалығыҙ һәм... ...

Тотош уҡырға 68

Апайымдың үҫентеләренең һабағы ныҡ, уңышы мул була
Ҡыуаҡтарҙы эҫе һыу менән эшкәртеү мәле етә

Ҡыуаҡтарҙы эҫе һыу менән эшкәртеү мәле етә 15.03.2025 // Баҡса

Быны мотлаҡ ҡар ирегәнсе, үҫемлектең бөрөһө асылғанға тиклем эшләп ҡалырға кәңәш ителә. ...

Тотош уҡырға 72