Вконтакте Вконтакте Вконтакте
Гәзитте ойоштороусылар:
Башҡортостан Республикаһы
Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай,
Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте
Башҡортостан гәзите » Йәмғиәт » Һыу ҡәҙерен беләбеҙме?
Һыу ҡәҙерен беләбеҙме?Башҡортостандың халыҡ артисы Роберт Юлдашев концерттарының береһендә халыҡҡа мөрәжәғәт итеп: "Тәбиғәтте һаҡлайыҡ, юҡһа, ағастар күпләп киҫелә, урман бөтһә, шишмәләр ҡорой. Эсәр һыуһыҙ тороп ҡалһаҡ, ни эшләрбеҙ? Кеҫәң тулы аҡса, аҫыл таштар булһа ла, һыуһыҙ йәшәү мөмкин түгел", — тигәйне. Ысынлап та, һыу ҡәҙерен белмәйбеҙ шул. Ә бит ата-бабабыҙ тирә-яҡ мөхиткә, тәбиғәткә һаҡсыл ҡарашта булған.

Бының бер сәбәбе уларҙың ислам динен тотоуында, Аллаһы Тәғәлә ебәргән Ҡөрьән китабын ентекләп өйрәнеүендә, ғилемле булыуындалыр, сөнки мосолмандар һыуға ҙур әһәмиәт бирә, уның йәшәү сығанағы икәнлеген, сифаттарын белә. Һыу тураһында бик күп аяттар, хәҙистәр бар.
Аллаһы Тәғәлә бөтә йән эйәләрен дә һыуҙан яралтҡан. "Дингә ышанмаусылар белмәйме икән ни: тәүҙә күктән ямғыр яуманы, ә Ерҙә үҫемлектәр үҫмәне. Һәм Беҙ күктән ҡойолған, Ер аҫтынан урғылған һыуҙан бөтә тереклекте бар иттек. Нисек улар һаман ышанмай?" ("Пәйғәмбәрҙәр" сүрәһе, 30-сы аят). Изге Ҡөрьән Кәримдә әйтелеүенсә, һыу Ер барлыҡҡа килгәнсе үк булған. "Һуд" сүрәһенең 7-се аятында был турала түбәндәгесә бәйән ителә (мәғәнәһе): "Ул күкте һәм ерҙе алты көндә яралтты, ә Уның Ғәршеһе (йәки Көрсийе) күк һәм ер яралтылғансы һыу өҫтөндә торҙо". Әлеге ваҡытта Ер өҫтөнөң 72 проценты һыу менән ҡапланған булыуы фәнни иҫбатланған. Әгәр ҙә соҡорҙарҙы, уйһыулыҡтарҙы, тауҙарҙы тигеҙләһәң, бөтә ер һыу аҫтында ҡаласаҡ.
Әҙәм балаһының тәне 70 процент һыуҙан тороуын да беләбеҙ. Был хаҡта "Фурҡан" сүрәһенең 54-се аятында "Ул — кешене һыуҙан яралтты" тиелгән. Ямғыр алдынан ел иҫеүе хаҡында беҙгә шулай бәйән ителә: "Ул Үҙенең изгелеге тураһында һөйөнсө итеп елде ебәрә. Һәм күктән таҙа һыу ебәрә" ("Фурҡан" сүрәһе, 48-се аят). Шул уҡ ваҡытта Аллаһ, кешеләргә эсәр һыуҙы биреп, уны еңел генә кире алыуы ихтималлығы тураһында ла иҫкәртә. "Һеҙ эсәр һыуығыҙ хаҡында уйланаһығыҙмы? Һеҙ уны болоттар араһынан ебәрәһегеҙме, әллә беҙ ебәрәбеҙме? Әгәр беҙ теләһәк, һыуҙы тоҙло (йәки әсе) итеп яралтыр инек. Ни өсөн һеҙ рәхмәт әйтмәйһегеҙ?" ("Ваҡиға" сүрәһе, 68-70-се аяттар).
Ҡөрьәндә йыш ҡына телгә алынған ямғыр һыуы, йылғалар һәм фонтандар Аллаһ Тәғәләнең үҙ ҡолона йомартлығын, шәфҡәтлелеген күрһәтә. Ожмахта һыу, Тамуҡтағы һаҫыҡ һыуҙарҙан айырмалы, бер ҡасан да йыйылып ятмай. Ул гел аға. Иман килтергәндәргә аҫтарында һыуҙар ағып ятҡан баҡсалар вәғәҙә итә Аллаһ. Ер йөҙөндә һәм, ғөмүмән, бөтә Ғаләмдә тәбиғәт күренештәре күбеһенсә әҙәм балаларының ғәмәлдәре менән тығыҙ бәйләнештә. Әммә был ҡанунды ғалимдар фәнни дәлилдәргә таянып, физика закондары менән генә аңлата. Әгәр ер тетрәһә, сәбәбен ер ҡатламдарының йәки ер аҫтындағы һыу йәки башҡа матдәләрҙең күсеүе менән фаразлайҙар, ел-дауыл ҡупһа, төрлө йылылыҡтағы һауа ҡатламдарының үҙгәреүенә бәйләйҙәр. Әлбиттә, фәнни яҡтан ҡарағанда, был дөрөҫ, әммә донъялағы һәр нәмәнең илаһи ҡанунға нигеҙләнеүен онотмайыҡ. Был сүрә-аяттарҙан үҙебеҙгә фәһем алһаҡ ине. Аллаһ әйтә: "Әгәр ҙә һиңә бер игелек килһә, ул Аллаһтандыр, әгәр ҙә бер ҡайғы-хәсрәт килһә, был һинең үҙеңдәндер". Шуға ла Аллаһ Тәғәләнең рәхмәтле ҡолдарынан булайыҡ. Уның биргән ниғмәт-байлыҡтарына шөкөр итәйек, тәләфләмәйек, исрафламайыҡ, ҡулдан килгәнсә һаҡлайыҡ.


Автор: Регина КАМАЛОВА. Өфө ҡалаһы.


Беҙҙе Яндекс Дзен лентаһында уҡығыҙ

В ОдноклассникахВконтакте





Башҡортостандың балалар баҡсаһы тәрбиәсеһе атҡаҙанған мәғариф хеҙмәткәре исеменә лайыҡ булды

Башҡортостандың балалар баҡсаһы тәрбиәсеһе атҡаҙанған мәғариф хеҙмәткәре исеменә лайыҡ булды 14.09.2026 // Йәмғиәт

Хөкүмәттең оператив кәңәшмәһендә Башҡортостан Башлығы Хәйбулла районы Аҡъяр ауылының 3-сө «Шатлыҡ» ......

Тотош уҡырға 0

Башҡортостандың балалар баҡсаларында туған телде өйрәнәсәктәр

Башҡортостандың балалар баҡсаларында туған телде өйрәнәсәктәр 14.09.2026 // Йәмғиәт

Башҡортостандың балалар баҡсаларында туған телде өйрәнәсәктәр...

Тотош уҡырға 0

Радий Хәбиров автомобилдәрҙе МХО ветерандарына тапшырыу хаҡында иҫкә төшөрҙө
Вардитер һәм Яхья: Башҡортостанда тыуған сабыйҙарҙың һирәк осраған исемдәре билдәле булды

Вардитер һәм Яхья: Башҡортостанда тыуған сабыйҙарҙың һирәк осраған исемдәре билдәле булды 14.09.2026 // Йәмғиәт

Вардитер һәм Яхья: Башҡортостанда тыуған сабыйҙарҙың һирәк осраған исемдәре билдәле булды...

Тотош уҡырға 0

Өфөлә Көнсығыш сығыу юлында хәрәкәт сикләнә

Өфөлә Көнсығыш сығыу юлында хәрәкәт сикләнә 14.09.2026 // Йәмғиәт

Граждандарҙан маршрутты планлаштырғанда ошо мәғлүмәтте иҫәпкә алыуҙарын һорайҙар....

Тотош уҡырға 0

Башҡортостан синоптиктары аҙна башына һауа торошон хәбәр итте

Башҡортостан синоптиктары аҙна башына һауа торошон хәбәр итте 14.09.2026 // Йәмғиәт

Киләһе өс көндә республика биләмәһендә йылы һәм ҡайһы берҙә ямғырлы һауа торошо һаҡлана, тип хәбәр ......

Тотош уҡырға 0

Радий Хәбиров: Башҡортостандың Милли кейеме заманса моданың бер өлөшөнә әүерелде

Радий Хәбиров: Башҡортостандың Милли кейеме заманса моданың бер өлөшөнә әүерелде 11.09.2026 // Йәмғиәт

Радий Хәбиров: Башҡортостандың Милли кейеме заманса моданың бер өлөшөнә әүерелде...

Тотош уҡырға 0

Республика дауаханалары мобиль медицина комплекстары алды

Республика дауаханалары мобиль медицина комплекстары алды 11.09.2026 // Йәмғиәт

Республика дауаханалары мобиль медицина комплекстары алды...

Тотош уҡырға 0

Рәсәйҙә МРОТ-ты арттырыу планлаштырыла

Рәсәйҙә МРОТ-ты арттырыу планлаштырыла 11.09.2026 // Йәмғиәт

Рәсәйҙә МРОТ-ты арттырыу планлаштырыла...

Тотош уҡырға 0

«Атайсал»дың көсө ниҙә?

«Атайсал»дың көсө ниҙә? 11.09.2026 // Йәмғиәт

Бына биш йыл инде республикала «Атайсал» проекты бойомға ашырыла, ул бөтәһенә лә тыуған төйәкте ......

Тотош уҡырға 0

Башҡортостан йәштәре федераль микрогранттар конкурсында беренсе урын яуланы

Башҡортостан йәштәре федераль микрогранттар конкурсында беренсе урын яуланы 10.09.2026 // Йәмғиәт

Башҡортостан йәштәре федераль микрогранттар конкурсында беренсе урын яуланы...

Тотош уҡырға 0

2027 йылға республикала зубрҙарҙы ишәйтеү планлаштырыла

2027 йылға республикала зубрҙарҙы ишәйтеү планлаштырыла 10.09.2026 // Йәмғиәт

2027 йылға республикала зубрҙарҙы ишәйтеү планлаштырыла...

Тотош уҡырға 0


Комментарий өҫтәргә