Һәр мәктәп уҡыусыһына көн һайын 200 миллилитр һөт бирелә башлауы
ихтимал. Был эш Рәсәйҙең Дәүләт Думаһы тейешле ҡарар ҡабул иткәс кенә тормошҡа ашырыласаҡ. Башҡортостандан
Федерация Советы ағзаһы Лилиә Ғүмәрова беҙҙең республикала 2007 – 2017 йылдарҙа “Мәктәпкә – һөт” программаһының нисек үтәлгәнен иҫкә төшөрҙө.


– Төбәктә уҡыусылар ошоға саҡлы аҙнаһына өс тапҡыр витаминдар комплексы һәм файҙалы микроэлементтар менән байытылған һөт ала ине, – тине ул. – Һөҙөмтәлә табиптарҙың тикшереүе шуны күрһәтте: балалар организмында йодҡа ҡытлыҡ бөткән тиерлек. Программаны тор­мошҡа ашырыуға республика ҡаҙнаһынан йыл һайын 30 миллион һум аҡса бүленеп килде. 2007 йылдан эшләгән был кәрәкле сара финанс ҡыйынлыҡ­тарына бәйле былтыр туҡ­татылды.
Мәктәп уҡыусыларына һөт биреү ошоға саҡлы илдең 20 төбәгендә тормошҡа ашырылды. Дәүләт Думаһында “Рәсәй Федерацияһында мәғариф тураһында”ғы Законға ошо маҡсатта төҙәтмә индереү, йәғни был эште феде­ралләштереү балалар­ҙың һаулығын нығытып, сәләмәт туҡланыу ғәҙәтен индереп, уҡыуҙағы өлгәш кимәлен күтәреп кенә ҡалмаясаҡ, ә илдең һөт етештереү тармағын артабан үҫтереү мөмкинлеген дә бирәсәк, тип иҫәпләй эксперттар. Депутаттар күҙалла­уынса, программа федераль ҡаҙнанан да, төбәктәр бюджетынан да уртаҡ финансланырға тейеш.
– Әлегә беҙ һөттөң баш­ланғыс кластар уҡыу­сыларына бирелергә тейешлеген нигеҙ итеп алдыҡ, – ти Дәүләт Думаһының Аграр мәсьәләләр буйынса комитеты рәйесе Владимир Кашин. – Шулай ҙа, бәлки, беренсе­нән 11-сегә тиклемге барлыҡ уҡыусыларҙы ла эсемлек менән тәьмин итеү сараһын таба алырбыҙ.
Программа 237 мең тонна һөткә ихтыяж тыуҙыра. Ә барлыҡ кластарҙы ла тәьмин итергә ҡарар ҡылһалар, әлеге һан 550 меңгә күтәреләсәк. 2016/17 уҡыу йылына ҡарата Рәсәйҙә алты миллион мәктәп уҡыусыһы булыуын һәм биреләсәк һөт миҡдарының 13 һум тороуын иҫәпкә алғанда, программаны тор­мошҡа ашырыу өсөн йылына 15,4 миллиард һум аҡса кәрәк буласаҡ. Ләкин, Владимир Кашин раҫлауынса, күп төбәк­тәр­ҙең ҡаҙнаһы был өҫтәмә йөктө күтәрә алмаясаҡ.
Документ Дәүләт Думаһы ҡарауына индерелгән һәм әле ил Хөкүмәтенең раҫлағанын көтә. Ҡануни проектты эшләүҙә “Беҙҙең балаларҙың һаулығы союзы” коммерцияға ҡарамаған ойошмаһы ла ҡатнашҡан. Уның етәксеһе Ольга Панова белдереүенсә, 2015 йылда ғына әле 49 субъект мәктәптәрендә һөт биргәндәр, былтыр иһә финанс ҡыйынлыҡтар сәбәпле бындай төбәктәр һаны ике тиҫтәгә ҡалған. “Балалар һаулығын нығытыуға тото­нолған һәр һум беҙҙең тармаҡта ете һумды янда ҡалдырыр ине”, – ти Рәсәйҙең Һөт союзы етәксеһе Аркадий Пономарев.
Программаны медицина йәмәғәтселеге лә хуплай. “Балалар һаулығы буйынса милли ғилми-ғәмәли үҙәк” федераль учреждениеһының лаборатория мөдире Ирина Рапопорт аңлатыуынса, һөт ризыҡтарын етерлек кимәлдә ҡулланмау сәбәпле хәҙерге балаларҙа, мәҫәлән, һөйәк туҡымаһы йомшара.



Илдус АҠМАНАЕВ, өс бала атаһы:
– Өфө мәктәптәренең береһендә уҡыған ҡыҙым бушлай һөт биргән ваҡыттарҙы иҫләп-иҫләп ала. Ысынлап та, һәйбәт сара ине. Уны ҡабат тергеҙергә теләйҙәр икән, мин, әлбиттә, ҡушҡуллап риза. Ләкин ил төбәктәренең барыһы ла бындай бурысты атҡара алырмы?

Лилиә САРБАЕВА, өләсәй:
– Микроэлементтары булған һөт эсерәләр икән, берәү ҙә ҡаршы килмәҫтер, моғайын. Әммә шуныһы ла бар: һәр баланың һаулығына ла ыңғай йоғонто яһармы икән ул? Мәҫәлән, һөттө ҡабул итә алмаған организмдар ҙа була. Ғөмүмән, мәсьәлә һәр яҡлап ныҡлы тикшерелергә тейештер.