Беҙҙең күп кенә пенсионерҙар шифаханаға бушлай путевка алырға хоҡуҡлы булыуын белмәй, уға төрлө ташламанан файҙаланыусылар ғына хаҡлы тип уйлай. Ғәмәлдә эш нисек тора һуң?
Илебеҙҙә “льготасылар” тип аталған ҡатлам да бар. Уларға Бө­йөк Ватан һуғышы һәм башҡа хәрби хәрәкәт ветерандары, етем балалар, килеме йәшәү минимумынан түбәнерәк булғандар, Ленинград блокадаһында йәшәгәндәр һәм башҡалар инә. Хеҙмәт ветерандары ла шулай уҡ айырым ташлама­ларға эйә. Ташламалар тип коммуналь хеҙмәттәр өсөн түләүҙең кә­метелеүен, ҡайһы бер һалымдар­ҙың булмауын, йәмәғәтселек транспортында бушлай йөрөүҙе һәм башҡа льготаларҙы күҙ уңында тотабыҙ.
Ләкин “ғәҙәти” пенсионерҙарға ла ҡайһы бер ташламалар ҡарал­ған, һәм заман кешеһе был йәһәт­тән хәбәрҙар булырға тейеш. Рәсәй дәүләте үҙ граждандарын, шул иҫәптән пенсионерҙарҙы ла, күп кенә социаль ташламалар менән тәьмин итә, шуға уларҙы ғәҙәттән тыш хәл тип түгел, ә тормош нор­маһы булараҡ ҡабул итергә кәрәк. Тик бының өсөн Пенсия фондына мөрәжәғәт итеү мотлаҡ. Беҙҙең һәр нәмәне ҡулына килтереп биргәнде көтөп өйрәнгән халыҡта күптәр белмәйҙер ҙә, моғайын: бөтә нәмә мөрәжәғәт итеү нигеҙенә ҡоролған, йәғни ғариза яҙһаң һәм талап ителгән документтарҙы тултырһаң ғына, ташламалар үҙ көсөнә инәсәк.
Шифаханаға бушлай юлланма алырға һәм артабан унда бушлай дауаланырға һәр пенсионер хо­ҡуҡ­лы. Был хаҡта “Дәүләттең социаль ярҙамы тураһында”ғы 178-се Федераль законда, Башҡортостан Республикаһының “Һуғыш, хеҙмәт һәм Ҡораллы Көстәр ветерандары тураһында”ғы 338-се Законында һәм башҡа ҡануниәттә әйтелгән.
Ә путевка алыр өсөн нимә эшләргә? Хаҡлы ялдағы һәр кеше курортҡа ике йылға бер тапҡыр бушлай барырға мөмкин. Һаулығы насарайғандарға ундай форсатты йышыраҡ бирергә бурыслылар. Әлбиттә, санаторийҙар дауахана кеүек аҙым һайын осрамай, шуға күрә сираттан ҡотолоп булмаясаҡ. Путевканың тап һеҙ теләгән шифаханаға һәм йыл миҙгеленә тура килмәүе лә бик ихтимал. Беҙҙең йәмғиәт шарттарында бюрократик ҡағиҙәләрҙе лә урап үтеп булмаясаҡ: күп кенә документ йыйыу талап ителер. Улар араһында, тәбиғи, иң мөһиме – табиптың шифаханала дауалау кәрәклеге тура­һындағы медицина һығымтаһы (тимәк, анализдар тапшырасаҡ­һығыҙ). Был ҡағыҙҙа пенсионерҙың сире һәм ниндәй йүнәлештәге шифаханала дауаланыуҙың маҡсатҡа ярашлы буласағы күрһәтелә. Бынан тыш, паспорт менән хеҙмәт кенәгә­һенең күсермәләрен, пенсия таныҡ­лығын (белешмәһен) дә алырға тура килер.
Был ҡағыҙҙарҙы йыйғас, район­дың социаль тәьминәт бүлегенә мөрәжәғәт итергә кәрәк. Унан һеҙгә ике аҙна эсендә яуап бирергә бурыслылар.
– Шифаханаға бушлай путевка биреү әле лә, йәғни иҡтисади көрсөк шарттарында ла туҡтамай, – тинеләр Башҡортостандың Хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министрлығының ветерандарҙы һәм башҡа төр граждандарҙы социаль яҡлау бүлегендә. – Уҙған йыл Федераль үҙәктән аҡса беҙ һорағандан байтаҡҡа аҙыраҡ бирелде, шулай ҙа республиканан 60-ҡа яҡын пенсионер илебеҙҙең төрлө тарафтағы шифаханаларында бушлай дауаланып ҡайтыу форсатына эйә булды.