Ҡатнаш ғаиләләр хәҙерге заманда күп. Халыҡтар дуҫлығы менән бик ғорурланған республикабыҙҙа улар айырыуса йыш осрай. Интернациональ ғаиләләрҙең ике халыҡтағы йолаларҙы ла ихтирам итеп йәшәгәндәре күптер, моғайын, ләкин ҡайһы берҙә тәғәйен ҡарар ҡабул итергә тура килә. Мәҫәлән, балаларға исем ҡушҡанда.

Сит-ят мөхиттә түгел, ә Ғафури районының төпкөлдәге башҡорт ауылында тыуып үҫте Лира Кәримова (исем-шәрифтәр үҙгәртеп алынды). Педагогия институтын тамамла­ғандан һуң бер нисә йыл Өфөләге республика хужожество интернат-мәктәбендә уҡытты. Ләкин бала­ларының исемдәре береһе – Сережа, икенсеһенеке Володя ине. Эш шунда: ул урыҫ егетенә кейәүгә сыҡты, һәм туйҙан һуң Ҡырымға күсеп киттеләр. Һәйбәт кеше булһа, кейәүҙең ниндәй милләттән икәнлеге мөһим түгел, ләкин ни өсөн башҡорт ҡыҙы йәки егете ҡатнаш милләтле никах ҡорһа, балаларына һәр саҡ тиерлек урыҫ исеме ҡуша? Тыуған яғына бер ҡайтҡанында мин унан шулай тип һораным.
– Тыуған яғыңдан ситтә йәшәгәндә бүтән милләт вәкиле булыуы еңел түгел, – тине уҡытыусы. – Ҡырымда беҙ күсеп килгән замандарҙа айырыуса ҡатмарлы ине, сөнки Бөйөк Ватан һуғышынан һуң был төбәктә, Ҡырым татарҙарын депортациялау менән бәйле, ҡаты “идеологик эш” үткәрелгән һәм айырыуса мосолман халҡына шикләнеп ҡарайҙар ине. Балаларымдың киләсәген уйлап, уларға урыҫ исемдәре ҡушырға булдым. Фамилиялары урыҫса булып та, исемдәре башҡорттоҡо булһа, ҡырын ҡарарҙар тип хәүефләндем. Хәйер, илдең башҡа тарафтарында ла шул уҡ күренештер инде. Мәскәү һәм Санкт-Петербург кеүек күп милләтле ҡалаларҙа ғына, бәлки, хәл башҡасалыр.
“Эш исемдә түгел, ул шартлы төшөнсә генә бит”, – тип йыуаттым үҙемде. Ирем мин һайлаған башҡорт исемдәренә ҡаршы төшмәҫ ине лә ул... Башҡортта минеке кеүек урыҫ телендә лә еңел әйтелгән исемдәр бихисап бит. Һаман шул шикләнеү һәм ҡурҡыу тойғоһо еңде... Эргәлә ошондай милли тема буйынса кәңәшләшер кеше лә булманы.
Әле мин Ҡырымдағы башҡорт ҡоролтайының әүҙем ағзаһымын. Өлкән улым мәрйәгә өйләнде, кесеһенең дә дуҫлашып йөрөгән ҡыҙы шул уҡ милләттән. Тимәк, ейәндәрем дә урыҫ исемле буласаҡ...
Уҙған быуаттың 70-се йылдарында туған мәктәбемдә бер уҡытыусының шулай тип әйткәне хәтерҙә: “Башҡорт теле һеҙгә ауыл ситендәге автобус туҡталышына хәтлем генә кәрәк”. Туған телеңә, үҙ мәҙәниәтеңә ихтирам шулай аҡрынлап юҡҡа сығарыла барғандыр инде. Бәлки, бында эш ҡайҙа йәшәүеңдә генә түгел, ә бына ошо милли тәрбиәлә – беҙҙең халыҡтың ғаиләлә үк ныҡышмалылыҡ, үҙ көсөңә ышаныс, ырыуҙаштарыңды яҡлашыу һәм уларҙан да яҡлау табыу кеүек сифаттар алмауында һәм ассимиляцияға “әҙер” булып үҫеүендәлер?