1934 йылдың йәйендә Ҡашҡар ауылы урамдарының саңын борхотоп тәүге тапҡыр автомобиль уҙа. Әйтеп тораһы түгел, ауыл халҡы өсөн был ваҡиға оло ҡыҙыҡһыныу уята, барыһы ла, тамаша ҡылырға ашыҡҡандай, урамға һирпелә. Әммә ни хәл, тимер ат йылғаны сыҡҡас, бер батҡаҡ урында батып ултыра. Өлгөр малайҙар ярҙамға йүгерә. Сығаралар. Рәхмәт йөҙөнән шофер йәш ярҙамсыларҙы машинала йөрөтә... Тап шул саҡта: “Эх, мин дә ҡасан да булһа машина йөрөтһәм ине!” — тигән уй 11 йәшлек Йомағәленең күңел түренә үтеп инә. Әйткән һүҙ – атҡан уҡ. Шул көндән башлап ул бар эшен ошо хыялына бағышлай.


Дәһшәтле һуғыш күпме кешенең хыялын селпәрәмә килтерҙе икән? Миллионлап та иҫәпләп булмайҙыр уларҙың һанын... Йомағәлегә лә изге ниәте менән хушлашырға тура килә. 1942 йылда 18-е тулыр-тулмаҫ килеш йәш егет үҙ теләге менән фронтҡа китә... Уны 23-сө гвардия дивизияһы 66-сы уҡсылар полкының айырым автоматсылар ротаһына билдә­ләйҙәр. Һуғыштың әсе-сөсөһөн тулыһынса татырға тура килә рядовой Баязитовҡа – гел йәш һалдаттарҙан торған ротаны һәр саҡ ауыр, хәүефле урындарға ебәрәләр. Ҙур стратегик әһәмиәткә эйә булған бер ҡалҡыулыҡты алыуҙа Йомағәле бигерәк тә ҡыйыулыҡ күрһәтә һәм “Батырлыҡ өсөн” миҙалына лайыҡ була.
1944 йылдың ҡышында иһә Белоруссия ерендә уларҙың часына һаҙлыҡлы ерҙән үтергә тура килә. Ярай, кемдер итек кейгән, ә бына быймалыларға айырыуса ауырға тура килә. Күптәр аяҡтарын туңдыра. Үкенескә ҡаршы, Баязитов та улар иҫәбендә була...
Госпиталдә аяҡтарының бармаҡтарын ҡырҡырға мәжбүр булалар. Ә был – шофер һөнәре тураһында уйларға ла ярамай тигән һүҙ...
Кешене өмөт йәшәтә, тиҙәр. Йомағәле лә тормош һынауы алдында баш эйергә теләмәйенсә, ауылына ҡайтҡас, тәүҙә велосипедта, артабан мотоциклда йөрөргә өйрәнә. Ни ғәләмәт, тора-бара аяҡ­тары элеккеләй борсомай башлай. Шул саҡ ул Хәй­булла районы Һамар ауылындағы автомәктәпкә барырға тәүәккәлләй – уҡырға алыуҙарына өмөт әҙ, әммә тырышып ҡарарға була бит. Ҡабул итәләр. Күп тә үтмәй, маҡсатлы егет ҡулына таныҡлыҡ алып, “Башмедьстрой”ҙа эш башлай.
Хаҡлы ялға сыҡҡансы ул яратҡан һөнәренә тоғро ҡала – уға Йылайыр районының төрлө ойошмаларында эшләргә тура килә. Һәр ерҙә Йомағәле Баязитовты намыҫлы, тырыш кеше булараҡ беләләр, хеҙмәтен бихисап почет грамоталары менән билдәләйҙәр.
1964 йылда һөйөклө ҡатыны Хаят, береһенән-бе­реһе кесерәк ете бала менән ҡалдырып, баҡыйлыҡҡа күсә. Әммә яҙмыш Йомағәлегә тағы ла ғаилә бәхете бүләк итә — шул уҡ йылда Мөслимә исемле ҡыҙ менән никахлаша. Уларҙың тағы ла уртаҡ ике балаһы тыуа.
— Тура һүҙле кеше булды атайым, — тип хәтерләй кесе ҡыҙы Алһыу. — Ошо һыҙаты өсөн уны ауылда ололап “прокурор” тип йөрөттөләр. Ниндәйҙер бәхәс килеп сығамы – оло-кесеһе кәңәшләшергә уға килә.
Ярҙам һорап та күп мөрәжәғәт итәләр Йомағәлегә. Бигерәк тә, техникаға ҡағылышлы мәсьәләләр менән. Ни тиһәң дә, ауылдың иң тәжрибәле шоферы – ул, өҫтәүенә, бер ҡасан да үтенесте кире ҡаҡмай, ҡулынан килгәнсә ярҙам итә. Әйткәндәй, шофер һөнәренә ҡарата ул балаларында ла һөйөү тәрбиәләгән – Салауат, Ғәли һәм Хәсән улдары ғүмерҙәрен ошо һөнәр менән бәйләй, һәр бер ҡыҙына тиклем машина йөрөтә.
Хаҡлы ялға сыҡҡас, олатай ҡул ҡаушырып ултырмай, ауылдың хужалыҡ йортонда ҡарауылсы булып эшләй. Велосипедта йөрөй, яратҡан шөғөлдәре волейбол һәм шахмат уйындарынан да айырылмай. 1993 йылда 69 йәшендә ҡаты ауырып мәрхүм булып ҡала.
Бөйөк Еңеүҙең 70 йыллығын билдәләгәндә Йома­ғәле олатайҙың балалары, ейән-ейәнсәрҙәре күңел йылыһы менән уны иҫкә ала. 17 генә йәшендә йәнен аямай ил һаҡларға сыҡҡан һалдат Баязитов – улар өсөн өлгө һәм ғорурлыҡ билдәһе.
— Атайым һуғыш йылдары тураһында хәтерләргә яратмай ине, — ти Алһыу. — Хәҙерге тыныс тормошҡа шөкөр итеп йәшәне, бөгөнгөнө дәһшәтле йылдарҙан өҫтөнөрәк ҡуйҙы.